Home

Lajme

Nxënësit e Liceut Artistik “Jordan Misja”, koncert recital në UET

No Comments Argëtim Histori

Në 75-vjetorin e themelimit, Liceu Artistik sjell në UET koncertin me veprat e kompozitorëve të njohur botëror

Nga Erio Daja*

Sapo Znj. Pranvera Punavia më ftoi përzemërsisht për të dëgjuar një koncert të dy nxënësve të Liceut Artistik “Jordan Misja”, pranova të shkoj pa u menduar gjatë. Sigurisht që interesimi, por edhe gëzimi e malli për të ndjekur një koncert në këtë periudhë, ishte i madh, sikurse ishte edhe dëshira për të parë në skenë dy alumni të së njëjtës shkollë ku kam pasur fatin të studioja për tre vite dhe unë vetë. Ky koncert po organizohej në kuadër të 75-vjetorit të themelimit të Liceut Artistik të Tiranës, i pari institucion i arsimit muzikor në Shqipëri dhe do të jepej në sallën “Aula Magna” të Universitetit Evropian të Tiranës, universiteti i parë jopublik në Shqipëri, i cili ofron edukim të lartë edhe në degë artistike. Muzikantët e rinj që do të luanin ishin Flavia Jaçe (klasa VIII) dhe Joel Kakusi (klasa XI), përkatësisht nxënës të mësueseve Pranvera Punavia dhe Valbona Kasaj. Padyshim, dua të përmend edhe njeriun që falë gatishmërisë dhe dashamirësisë së tij mundësoi këtë bashkëpunim të frytshëm ndërmjet Liceut Artistik “J. Misja” dhe UET; Prof. Ermir Nika, Shefi i Departamentit të Arteve të Aplikuara pranë këtij universiteti.

Programi me peshë i kësaj pasditeje muzikore, sikurse dhe loja e artistëve të rinj, të bënte ta ndiqje koncertin me një vëmendje të pandërprerë, aq sa në fund doje të zgjaste ende sepse nuk e kishe kuptuar që koha kishte ‘fluturuar’. Koncertin e hapi Joel Kakusi, plot efekt me Etydin për Piano Nr. 1, Op. 10 të F. Chopin; vepër e cila luajti përnjëmend rolin e një preludi të këtij eventi, pikërisht siç ka edhe vendin në literaturën e etydeve pianistike të Romantizmit, e njëkohësisht duke nderuar krijimtarinë e J. S. Bach-ut dhe duke e çuar atë përpara. Ishte për t’u vlerësuar artikulimi legato i J. Kakusit. Më pas vijoi koha e parë e Sonatës për Piano Nr. 21, Op. 53 të L. van Beethoven, e njohur gjerësisht si Aurora apo Waldstein. Loja e J. Kakusit u shqua për karakterin e gjallë beethovenian që erdhi prej tempit mirëfilli ‘con brio’ dhe prej dinamikave të qarta e në funksion të formës strukturore inovative të kësaj kohe sonate. Patjetër që një interpretim i tillë u shoqërua dhe me koncepte tekniko-interpretative të drejta dhe të mirërealizuara, nga të cilat mund të përmend mbështetjet ritmike me vend dhe realizimin e respektueshëm të oktavave. Programi solistik i djaloshit pianist u mbyll me Baladën Nr. 3, Op. 47 të F. Chopin. Kjo vepër kaq e rëndësishme e repertorit pianistik ishte vërtet kulminacioni i programit solistik të J. Kakusit. Mënyra se si ai e interpretoi këtë baladë është shumë e vështirë për t’u kritikuar, dhe po aq e vështirë për t’ia numëruar të gjitha tiparet e shkëlqyera. Shkurtimisht dua të cek karakterin brilant tipik për veprat e Chopin-it, semantikën e qartë të zërave, shijen për një agogjikë të goditur e të patepruar, si dhe bravurën virtuoze të pashoqëruar nga vaniteti, por gjithnjë në funksion të një interpretimi të kristaltë muzikor. Patjetër që nuk mund të lë pa përmendur çiltërsinë dhe modestinë e J. Kakusit sa herë ngrihej nga pianoja dhe përshëndeste.

Kështu erdhi koha që në skenë të dilte Flavia Jaçe. Programi i saj filloi me «Andante» dhe «Allegro» nga Sonata për Violinë Solo Nr. 2, BWV 1003 e J. S. Bach. Ishin për t’u vlerësuar zgjedhjet e sakta teknike si dhe kthjelltësia e linjave kontrapunktistike, edhe kur ishin ‘të fshehura’. Veprat e radhës ishin dy Capricci për Violinë Solo nga Op. 1 i N. Paganini-t; Numrat 16 dhe 20. Te Capriccio Nr. 16 mund të nënvizoj menaxhimin e efektshëm të tempit përgjatë gjithë veprës, së bashku me realizimin tekniko-artistik të detaché-së e legato-s dhe të kontrastit ndërmjet tyre. Ndërsa për sa i përket Capriccio-s Nr. 20, karakteri virtuoz ishte i admirueshëm, sidomos në kontrastin muzikor midis seksioneve të veprës. Përshtypje të veçantë më la përdorimi i harkut prej F. Jaçes, veçanërisht në qëndrueshmërinë e peshës së tij në lojën e notës pedal, pikërisht siç është konceptuar nga vetë kompozitori – imitimi i tingullit të mbajtur të fyellit dron në gajde. Programi solistik i F. Jaçes u mbyll me «Malincolia» nga Sonata për Violinë Solo Nr. 2, Op. 27 e E. Ysaÿe. Kjo vepër me përmbajtje të thellë e me vështirësi të shumta teknike dhe interpretative u luajt me zotësi dhe emocion nga F. Jaçe. Fraza finale me melodinë Gregoriane Dies Irae pati karakterin që duhej, meditativ dhe njëherazi rrëqethës.

Koncerti u mbyll me një duet të njohur dhe të pëlqyeshëm; Prelud dhe Allegro në Stilin e G. Pugnani të F. Kreisler. Artistët që deri në atë çast i dëgjova se si luanin solo, i ndoqa me kënaqësi dhe interes për t’i parë se si do të bashkëbisedonin muzikalisht.

Për të dy këta nxënës duhet të them se e kanë përballuar programin e sipërpërmendur me një pjekuri artistike të konsiderueshme, duke pasur parasysh për më tepër edhe moshën e tyre të re. Pa diskutim, programi përmbante vepra nga majat e repertorëve të instrumenteve të tyre, pra, një ndërmarrje jo e lehtë për t’u realizuar me cilësinë e arritur në këtë koncert. Mbasi pashë nivelin e tyre artistik të cilin e trajtova më lart, më mbetet vetëm t’u uroj suksese në rrugën e gjatë dhe jo të thjeshtë që kanë vendosur të ndjekin.

Patjetër që përgatitja e vlertë e këtyre dy nxënësve është produkt i punës së madhe e me përkushtim të mësueseve të tyre me përvojë shumëvjeçare në fushën e pedagogjisë muzikore instrumentale. Kontributi i tyre profesional ndër vite flet vetë nëpërmjet ish-nxënësve të shumtë që kanë dalë nga klasat e tyre dhe sot marrin pjesë në evenimentet e skenave të së gjithë botës. Po përmend disa ish-nxënës të tillë të Znj. Valbona Kasaj: Iva Zurbo, Inesa Gegprifti, Viola Paço, Pantesilena Jaho, Adelaid Zhuri, Erga Halilaj, Kostandin Tashko, dhe Mikea Kakusi. Të shumtë janë edhe ish-nxënësit e Znj. Pranvera Punavia: Diana Subashi (Luksemburg), Joana Kaimi (SHBA), Gerta Alla (Francë), Fabiol Çezma (Izrael), Laura Llozi (Austri), Tedi Tola (Austri). Përfitoj nga rasti që me krenari të them se edhe unë kam pasur fatin të kem qenë nxënës i Znj. P. Punavia gjatë tre viteve të studimeve të mia në Liceun Artistik “J. Misja”.

Dua ta mbyll këtë shkrim duke thënë se u ndjeva i lumtur që edhe në këtë periudhë me vështirësi të mëdha për të gjithë njerëzimin, këta dy artistë të rinj patën dëshirën, punuan dhe arritën të realizonin një recital që është për t’u marrë shembull nga brezi i tyre e më gjerë.

*Student në degën Violinë në Konservatorin “Claudio Monteverdi”, Bolzano, Itali

Burimi/liberale.al/

SHABAN BINAKI I KRASNIQES.

No Comments Argëtim Histori

Nga ILIR SECI.
Dera fistare e Mulosmanaje, prijësave të Krasniqes, fisit të njoftun të Malësisë së Gjakovës, ka nxjerrë shumë burra të përmendun në mbarë trojet shqiptare, disa prej të cilëve janë kthye tashma në figura legjendare. Prej kësaj dere kanë dalë burra pleqnarë në za e të përmendur në mbarë trojet shqiptare si Binak Alia apo heroj zemërluanë si Mic Sokoli. Kujtimi i këtyne burrave zemerluanë dhe pleqnarë të urtë asht ruejtë dhe përcjellë ndër breza sepse bamàt e tyne janë tashma pasuni e paçmueme e vetëdijes dhe trashegimisë historike mbarëshqiptare.
Burrat legjendarë të derës fistare të Fangit të Mulosmanaje, gjinden të ulun perjetesisht ne Odën e Historisë Kombëtare, duke zanë vend aty me guximin e treguem në Lufta dhe urtine e tregueme në Kuvende. Trima në Luftna e pleqnarë në Kuvende. Kjo asht arsyeja pse Trimnia dhe Urtia e tyne e permendun mbrriti me kapercye shekujt dhe vazhdon të njihet edhe sot nga çdo brezni, jo vetem në Krasniqe dhe mbarë Malësinë e Gjakovës, por edhe ma gjanë në tanë Trojet Shqiptare.
Edhe sot njerëzit kujtojne urtinë dhe trimninë e tyne; fjalet e urta që ka lanë mbas vedit Binak Alia, guximin e pashoq të Mic Sokolit, trimnine e Zeqir Halilit, zotesine drejtuese të Man Avdisë që me djelmninë e Krasniqes e rrethoi Maxhar Pashen në Gjakove. Një rend burrash dheu, që u perkundën ne djepin e tradites së burrnisë së kësaj dere të permendun në Malsinë e Gjakoves, burra kreshnikë, të tanë të permendun, të tanë burra që lanë za mbas veti.
Një nga Burrat ma në za të kësaj dere asht edhe Shaban Binaki i Fangit, i biri i Binak Alisë, pleqnarit legjendar. Shaba Binaki kishte trashegue virtytet dhe zgjuarsine proverbiale të babës së vet, Binak Alisë. Ende sot e kësaj dite permenden mjaft pleqni, urti, thanie, ndamje pleqnish, zgjidhje konfliktesh në sa e sa kuvende ku asht thirre Shaban Binaki. Me shume interes studimi janë disa urtina të Shaban Binakit, aq të arrituna, sa kanë kalue përtej qarkut të ngushte lokal dhe janë kthye ne urtina proverbiale, që ngerthejnë mbrenda pleqni universale. Po shqyrtojmë vetëm dy prej tyne…


-Në atë vakt, Shaban Binaki i Krasniqes, po kalonte përmidis çarshisë së Gjakovës, hipun majë kalit të shalës, i shoqnuem nga disa djem malsorë, trima të zgjedhun, djel mbas vedit, që shkonin gjithëhere mbrapa të Parit. Kur kalonte Shaban Binaki andej, njerezit hapnin udhen. Po kalonte – “Shaban Aga si gjylja e topit” – si thotë kanga kushtuar këtoj burri. Në momentin që po kalonte Shaban Binaki me Djelmninë mbas vedit, nje person në ane të rruges, thote nji fjalë të randë, fyese, në drejtim të Bajraktarit. Djelmnia ndalen në vend, menjëherë ngrenë duart nder alltia, i nxjerrin e bahen gati me e vra atë personin që shau! Trimat kthehen nga Shaban Binaki duke prite fjalen e tij…
– “Folë Shaban Binaki. A e ndjeve çka tha ai njeri!?” – u kcyen djemtë që kishte mbas vedi, – “Vetem na jep izën, (lejen), se e bajmë pluhun!”
Shaban Binaki e sheh që personi që foli ishte njeri me të meta mendore, endacak udhësh dhe u kthehet djelmisë:
– “Kadalë bre djem mos u ngutni! Ju a nuk po e shihni që njeri nuk asht mirë në mend të kresë?! Asht i metë! Tekembramja, mue me shau, nuk u shau ju! Pse, more djem, simbas jush, me ba me u gjuejtë kali shkelm, a kishit me u kthye me e i ra shkelm edhe ju kalit a!?”
Kjo ndodhi dhe pleqnia e Shaban Binakit na kujton fabulën e famshme te Ezopit ku thuhet se:
– “Në rast se të kafshon një qen çfarë ke me ba!? Do kthehesh e me e kafshu edhe ti!?” As bahet fjale qe Shaban Binaki ta kete dite ate fabul te Ezopit antik, porse Malesori Dardan ka te trasheguar urtine ezopike te Odave Malesore qe e ndeshim shpesh ne sa e sa kallzime. Asht i njajti gen urtie.


“Në vitin 1910 pushtuesit osmanë, tradhëtisht kishin arrijtë me i kapë dhe i mbanin në hapsane, (burg), në Gjakove, prijesit e Malësisë, Shaban Binakin e Krasniqes dhe Abdullah Hoxhen e Gashit. Të dy ishin dënu me vdekje nga gjykata e pushtuesit osman dhe pritej dita kur do te vareshin ne konop mes Gjakove. Arrestimi i kreneve te Malsisë zgjoi Djelmnine e Malsise se Gjakoves, (si asht qujtë Tropoja deri ne vitin 1945), pse ata nuk mund te rrinin duarkryq e te pranonin një gja të tillë. Bahet plani që natën ta shpërthejnë burgun ku mbahej Shaban Binaki me Abdullah Hoxhën.
– “Duem me ardhë me ju liru!” – u çojnë fjalë Djelmnia, – “Kemi me e shperthy burgun për ju!”.
Shaban Binaki u kthen fjalë Djelmnisë që kishin ba atë plan:
– “Ju more djelm ju rrittë ndera por mue më thonë Shaban Binaki i Krasniqes dhe më njohin në shtatë krajli! Nuk jam hajdut kuajsh qe me shpërthy burgun e me ikë! Nuk mundem me ikë prej burgut të shpërthyem si hajnat!”
Edhe te kjo ndodhi gjejme elementet e urtise proverbiale antike, prijësi malësor ma shumë se vetë mordjes i druhet emrit qe ka ma lanë mbas! Vdekjen e quen ma të lehte se koritjen! A nuk gjejmë këtu të njëjtën qëndrueshmëri si atë të Sokratit kur piu vetë kupën me helm!? Prijësi Malësor ma mirë vdiste me emën të nderuem se të rrnonte me kori!


Përshkrimin ma të saktë atyne ngjarjeve ia ka ba kanga popullore që ende sot e kësaj dite këndohet në Malsi e Kosovë:
“O po na dvet qaj Sulltan Hamiti
Zot ku vajti aj pashë Xhaviti
Dymbdhetë topa pasha na i grabiti
Në Qafë të Morinës pasha na i qiti
Kurrkush luftës s’mund ja nisi
Veç Krasniqja qaj Zeqir Halili
Veç Krasniqja, Krasniqja e Gashi
Halil Dula paj tha Hoxhë Dollapi
U çuen Krasniqja janë ra te qarri
Ra te qarri paj janë besatue. ”
Me tradhti pushtuesit turq arritën të kapin krenat e Malsise duke dënu me varje në litar Shaban Binakin dhe Abdulla Hoxhën. Dhe nuk vonoi e erdh dita me i varë të dy në mes të Gjakovës, si thotë kanga :
“Hajmedet tha po ban konaki
Sot po viret Shaban Binaki
Hajmedet, tha, po ban Gjakova
Sot po viret Abdulla Hoxha
Shaban Aga si gjylja e topit
Drejt po ecka rrugës së konopit
Ecka trimi prej gazepit
I ka qillue Hoxha skej vetit.”
Urti universale asht porosia e fundit që na ka lanë mbrapa Shaban Binaki i Krasniqes, në momentet e fundit para se m’ia hedhe litarin në qafë, para se me e varë, e pyet Hoxha :
-“Sa sharte i ka turqnia?!”
Me “turqninë” atëbotë kuptohej përkatësia fetare myslimane, me sharte bahej fjale per ritet fetare muslimane…kësaj pyetje trimi i gjegjet me nji thanie – pleqni, pleqni e mbrame që asht perjetesue në kangen qe kendohet për Shaban Binakin :
-“Po ma dvet qaj mejteplia,
Sa sharte i ka turqnia,
Me takat more lum zotnia,
Pesë manxerrja e gjashte alltia.”
Lapidare keto fjalë!
Ju jeni pushtues dhe vetëm pushka i ndan punët me ju.
Malsoret Shaban Binaki i Krasniqes dhe Andullah Hoxha i Gashit u varen ne Gjakove me 27 Nandor 1910, si sot 107 vjet ma para.
27 NËNTOR 2017.

Burimi/Facebook/Mardena Kelmendi

Pulovra e larë me gjak dhe violina e Qemal Stafës

No Comments Argëtim Histori

Nga Roland Qafoku
Kjo është pulovra orgjinale e larë me gjak që Qemal Stafa mbante në trup në momentin kur u qëllua për vdekje të martën e 5 majit të vitit 1942 në orën 09.35 në Tiranë. Pak më tutje dallohet violina që ai e kishte mësuar të luante që fëmijë. Më tej, pasaporta dhe disa libra, mes të cilëve shquhet “Historia e Materializmit”. Unë e kam trajtuar gjerësisht këtë ngjarje si një nga vrasjet më të rënda në librin tim “100 vrasjet më të bujshme në historinë e Shtetit shqiptar”, botuar në vitin 2017. E megjithatë ende vijoj të kem pikëpyetje për Qemal Stafën, si një figurë me dimension të çuditshëm, nga një intelektual dhe formim ekselent në një komunist të vendosur. Kurrë nuk e kam kuptuar këtë idealist tipik të një kohe anormale që si shumë djem e vajza lanë studimet jashtë Shqipërisë dhe erdhën këtu të luftonin fashizmin nën frymën e patriotizmit. Nuk e kuptoj ende se çfarë idealizmi ekstrem e shtyu këtë djalë në moshë aq të re të bëhej pjesë e lëvizjes komuniste. Ishte 22 vjeç, 1 muaj e 15 ditë dhe i rrethuar nga 200 karabinierë dhe pas 4 orë i rrethuar e shndërroi bazën e tij në një kështjellë të vërtetë dhe veten në një hero që Tiranë dhe Shqipëria nuk ishte parë deri në atë kohë. Nuk e kuptoj ende se si një intelektual me syze nuk u dorëzua i gjallë por luftoi me pistoletë dhe granata si të ishte një guerrilas profesionist. Nuk e kuptoj ende muzikantin që la violinën dhe harkun për të luajtur tingujt e luftës dhe me këto tinguj vdiq. Nuk e kuptoj ende nëse Qemal Stafa ishte vërtetë një komunist, apo një idealist ekstrem që vërtetë besonte se rinia shqiptare mund të luftonte ndaj ushtrisë italiane që kishte pushtuar Shqipërinë. Nuk e kuptoj ende se si fjalët e tij të fundit ishin “Rroftë Shqipëria e lirë” dhe të paktën sipas traktit që shpërndau Partia Komuniste nga goja e tij kanë dalë edhe thirrje të tjera si “Rroftë komunizmi dhe shoku Stalin”! Këtë trakt unë e disponoj në orgjinal dhe pasi e kam lexuar me dhjetra herë nuk arrij ta deshifroj nëse ato fjalë i ka thënë vërtëtë Qemali apo jo. Nuk e kuptoj ende se si 6 dëshmitarët dhe ata që ishin me Qemalin në atë ndërtesë të mallkuar të marrë me qira vuajtën dhe vdiqën në rrethana misterioze. Lista mund të vijojë më, por ama një gjë e kuptoj mirë. Ai djal i ri, për lirinë e Shqipërisë dhe idealizmin e asaj epoke ishte një meteor që u shua pikërisht kur ndriçoi më shumë. Dhe po si meteor mbeti si një kujtim ndriçues për brezin e vet, por edhe për brezat pasadhës. Mjafton të shikosh këtë pulovër të larë me gjak për të kuptuar. Dhe sigurisht edhe violina aty. Të dyja flasin shumë.

Burimi/Facebook

500 mijë shqiptarë në Deçan: Tubimi më i madh i bërë ndonjëherë në Kosovë

No Comments Argëtim Histori

Protestat e tubimet e ndryshme mbledhin shumë persona për të kritikuar apo për të përkrahur diçka. Tubimi më i madh në historinë shqiptare është ai për pajtimin e gjaqeve me 500 mijë persona, shkruan Gazeta Metro.

Më 1 maj 1990, në vendin e quajtur “Varret e Llukës” në komunën e Deçanit, u mblodhën më shumë se gjysmë milion shqiptarë në përkrahje të lëvizjes, e u falën shumë gjaqe.

Fushata për pajtimin e gjaqeve ishte njëra nga nismat patriotike, në krye me Anton Çettën. Kjo fushatë rezultoi me 1800 gjaqe të falura, dhe rreth 30 mijë ngatërresa të pajtuara.

Vlenë të përmendet se kjo ishte një nga periudhat kur vetëdija kombëtare ishte në nivelin më të lartë. Ky aksion u shndërrua në një lëvizje për pajtimin e gjaqeve dhe falë punës së madhe të veprimtarëve në krye me Anton Çettën kjo lëvizje gjithëpopullore arriti të pajtojë mbi një mijë gjaqe e ngatërresa ndër-shqiptare.

Fushata e pajtimit të gjaqeve ishte një nga nismat më patriotike, që rezultoi me 1800 gjaqe të falura, dhe rreth 30 mijë ngatërresa të pajtuara.

Burimi/fanpage.al/

Fadil Lushi – NË VIGJILJE TË 62 VJETORIT NGA BURGOSJA E PATRIOTËVE TETOVARË!

No Comments Argëtim Histori

Dikur moti në vitet e gjashtëdhjeta të shekullit që lam pas, që kur xhaxhai ynë bashkë me shokët e tij prej ideali, u kthye nga ishulli përballë “Shën Gërgurit” të Dalmacisë, i parashtrova pyetjen: “Abej i dashur! Më trego, si ishin kushtet në repartin e “Petrova Rupës” të burgut famëkeq të Goli Otokut!” Përgjigjen e kishte të “paqartë dhe paksa të ftohtë!” Unë prisja se do bënte shpjegime për gurin e bardhë, për gurëthyesin prej shqiptari, për klimën e nxehtë, për mungesën e ujit, për qelitë me a pa dritare.., për torturat çnjerëzore.., dhe për mungesa tjera! Që përgjigjen e kishte në majë të gjuhës.., e kishte.., që përgjigjen e kishte të cunguar e kishte! Nuk më dha shpjegime shtesë! Mbaj mend “hazërxhevapin” e tij, ku pos tjerash tha: “Asokohe, Goli Otoku, kishte dy palë dyer prej hekuri dhe dy ‘kapixhike’ prej druri! Për shtatë mote, për tetë mote dhe ca tjerë shqiptarë edhe për dhjetë mote, vetëm dy herë i panë dyert e hekurta.., herën e parë kur i futën në të dhe herën e dytë, kur i nxorrën nga aty!” Për ‘kapixhikët’ prej druri, asnjëherë nuk ma dha “xhevapin me tamam!” sepse sipas tij, nëpër ‘kapixhikët’ i nxjerrnin njerëzit të cilët ndëronin jetë.., njerëzit që nuk “ishin as për dynja, as për në shtëpi, as për ahiret e as për numër!” Sa e trishtueshme kjo “mesele!” Lavdi të përjetshme kërkuesve të lirisë së munguar të vatanit!

Burimi/Facebook – Fadil Lushi

Shqiptar nga të gjitha trojet e Shqipëris natyrale nderuan 217 Martirët e Hormovës dje në datën 29.04.2021.

No Comments Argëtim Histori

“Shqipet” e Labëris u vrejtën shum pak😒 edhe pse ishin të inforuar dhe të thirrur përmes rrjeteve sociale, ata vetëm na lavdëruan përmes FB, por nuk patën vullnet dhe guxim të afroheshin te Memiriali.
Ajo që vrehej dhe ishte më e dhimbëshme, ishte se bijtë dhe nipërit e Martirve ishin fare pak, të tjerët e kan shprehur nën zë se kan fëmijët në greqi dhe sduan ta prishin me grekun.
Këtë popull të mjerë, mund ta masakrosh, ta përdhunosh, ta shfrytëzosh si skllav dhe sapo ti japësh një kafshat bukë ai të falenderon dhe të shikon si shpëtimtar😥
Përditë e më shumë vrehet dobësia dhe tradhëtia që bëjne viktimat duke i shërbyer agresorit. Madje ka edhe nga ata që thirren se aty kan gjyshin, xhaxhain etj etj.
Ju mundë të thoni se me këtë status, kam nisur të hedh baltë…! Por më thoni si mundë të luftoj të mbroj kauzën nga balta pa u zhytur dhe pa sterpikur ata që jan rrethit?! Nderkohe që unë luftoj me shpirtë të mbroj kauzën, disa të tjerët luftojnë ta zhysin atë edhe më thell në baltën e turpit dhe harresës Kombëtare?!!!

Kan være et billede af 1 person, står dhe ambiente të jashtme
Kan være et billede af 4 personer, inklusive Florjan Canaj og Frrok Bardhi, folk, der står dhe ambiente të jashtme

Burimi/Facebook

ALUMNI/Liceu Artistik – Lindita HOXHA – VIOLINË

No Comments Argëtim Histori

Lindur në Fushe-Kruje fillon studimin e violinës në Liceun Artistik”Jordan Misja” Tirane ne vitin 1977. Nxenese e Profesor Robert Papavrami për 10 vjet dipllomohet ne vitin 1988 me Profesorin Roland Xhoxhi. Ne kete periudhe te studimeve ajo merr pjesë aktive në jetën e koncertore ne recitale me piano dhe me orkester. Per tu permendur jane Koncerti i Paganinit nr 1, Sinfonia Concertante per Violine dhe Viole te W.A.Mozart dhe pjesen premier per violine Solo dhe orchester te kompozitorit Ferdinand Muratit e luajtur ne dekaden eMajit 1987. Ne 1988 fiton konkursin në Akademinë e Arteve të Bukura të Tiranës nën klasen e Prof. V.Papadhimitri. Në vitin 1991 ajo emigron në Itali. Në vitin 1992 fitoi bursën e Filarmonici di Torino (Akademia e Saluzzo),ne klasen e Mariana Sirbu (Rumani). E ftuar nga violoncelisti americano-izraelit Michael Flaksman spostohet ne Gjermani ku fiton konkursin në universitetinFolkwang Hochschule Fur Musik (Essen, Gjermani) ne klasen e Jaceck Klimkievich (Polonia). Diplomohet ne vitin 1998 nen drejtimin e Profesor Veselin Paraschkevov (ish Spalla e Filarmonis se Vienes)me vote maksimale. Në vitin 2000 në të njëjtën shkollë ajo mbron diplomën ne Violino Solo (Konzertexamen) nën drejtimin e Maestro Veselin Parasckevov. Me pas ajo ndjek studimet e muzikës së dhomës me Prof.Vladimir Mendelsshon. Ne vitin 2000 fiton konkursin si spale e violinave te dyta ne Filarmonine e Wùrzburg Gjermani. Ne qershor të vitit 2002 dipllomohet në Akademinë e S.Cecilia (Roma)në klasen e Profesores dhe violinistes se shquar italiane Beatrice Antonioni. Ajo ndoqi masterkurse te vazhdueshem me Prof.Viktor Tretjakov, Valery Gradov, Herman Krebers, Ida Handel, Ruggero Ricci, Alexander Dubach, Denes Zsigmondy dhe Jean Pierre Vallez (Konservatori i Gjenevës). Ne moshën 16 vjeç ajo luajti koncertin e Paganini për violinë dhe orkestrën. Në vitin 1985 fitoi konkursin e artistëve të rinj (Tiranë) me koncertin e E.Lalò Ne vitin 1991 fiton çmimin e trete ne konkursin internacional “Citta di Andria” Në vitin 2003 fiton çmimin si (Miglior Arco) në konkursin “Luigi Nono” (Venaria Reale)Torino. Gjate studimeve ne Gjermani luan me orchester “Muzik fùr Geige” te kompozitorit gjerman Rudi Stefan, fantazinë e Josef Sukut dhe të tjera, duke theksuar versatilitet në interpretimin e muzikës klasike dhe bashkëkohore. Ajo ftohet në festivalet Ascoli Piceno dhe Tivoli Classica, Veruno Festival duke performua si në recitale për violinë dhe piano ashtu dhe në formacionet e muzikes se dhomes. Ka luajtur si soliste në koncerte të Brahms, Tschaikovsky, Paganini, Bruch, Vivaldi, Somis, Mozart, Bach, me orkestra e Liceut Artistik “Jordan Misja”, Rai di Tirana, Folkwang Kammerorchester, Orchester Der Universitet Essen, Orkestra feminile Italiana, Orkestra klasike di alessandria, orkestra e festivalit të Verunos. Çdo vit është e ftuar të jetë pjesë e jurisë në konkursin ndërkombëtare për violinë dhe orkestër Valsesia Musika,Valsesiamusica Kawai per talente te reja. Ka mbajtur Masterkurse per Valsesia musika,Istituto civico Brera ne Novara. Në vitin 2007 ajo merr pjesë si violinë Soliste e grupit “Rondo Veneziano” duke luajtur ne sallat si Berliner Filarmoni, Leipzig Gewandhaus,Dresdner Filarmoni,Gastteig di Mùnchen etj.Në korrik 2014, luan stinët e Vivaldi në sallën e koncerteve të Universitetit Bilkent në koncertin e hapjes për presidencën italiane të Këshillit të Bashkimit Evropian të organizuar nga Ambasada Italiane në Turqi. Në vitin 2016 inçizon për shtepine diskografike Fortuna rekords “Oriental” në duo me pianisten Laura Lanzetti. Pas dëgjimit të koncertit të saj për violinë Solo kritiku i muzikës Dr.sbisa ka shkruajtur: “.. një program i tërë për violinë solo ka nevojë për një solist të nivelit të lartë; … Hoxha ka të gjitha cilësitë për të goditur publikun … tingull te bukur dhe te fuqishem, teknikë brillante dhe mbi të gjitha një instinkt muzikor shume te formuar “. Ajo eshte ne aktivitet te plote koncertor te cilen e alternon me aktivitetin mesimo

Burimi/Facebook/ALUMNI/Liceu Artistik

ALUMNI/Liceu Artistik – Viola PAÇO – piano

No Comments Argëtim Histori

Viola Paço ka filluar pianon në moshën 5 vjeçare me Vasilika Petrelën. Disa muaj më vonë ajo pranohet në Liceun Artistik « Jordan Misja », ku studion për 12 vjet rradhazi me profesoreshën e nderuar Valbona Kasaj. Që në moshën 7 vjeçare ajo merr pjesë në konkurse kombëtare dhe ndërkombëtare si « Pianisti i Ri », Këngët e Tokës” , “Concorso Internazionale per Giovanni Musicisti di citta di Barletta” në Itali, dhe “Interfest” në Bitola, Maqedoni, ku vlerësohet me 5 çmime të para, 2 çmime të dyta dhe një çmim të tretë. Në vitin 2010 ajo pranohet në « Conservatoire à Rayonnement Régional de Paris », në klasën e Olivier Gardon, ku merr dy vite më vonë me unanimitet « Diplôme d’Etudes Musicales » . Që në muajt e parë të fillimit të studimeve, ajo përzgjidhet nga Elisabeth Cooper për të luajtur si soliste ne sfilatën e Issey Miyake për javën e modës në Paris. E apasionuar pas muzikës së dhomës, ajo merr pjesë në festivale si « Festival International de Colmar » dhe luan në sallen e madhe të Filarmonisë së Parisit. Në vitin 2015 ajo pranohet me unanimitet në « Conservatoire National Supérieur de Musique et de Danse » në Lyon, në klasën e Marie-Josèphe Jude dhe Hélène Bouchez dhe më pas me Laurent Cabasso. Ajo merr « Diplôme National Supérieur Professionnel de Musicien » në vitin 2017, dhe më pas « Master d’Interprète » në 2019. Një vit përpara përfundimit të Masterit si soliste, ajo pranohet ne « Conservatoire National Supérieur de Musique et de Danse de Paris », për nje Master të dytë, kesaj rradhe në muzikë dhome, me trion e saj « Neldë ». Viola merr pjesë në mënyrë aktive në jetën artistike pariziane dhe jo vetëm. Ajo luan shpesh në recitale solo si edhe në muzikë dhome në salla dhe qytete të ndryshme të Francës: Goëthe Institut Lyon, École Normale Supérieure de Lyon, CNSMD Lyon, Auditorium du Petit Palais Paris, Lomprethèque(Lille), Castellet, La Roche-sur-Yon etj. Viola ka marrë pjesë në masterklase të ndryshme me profesorë si Michel Beroff, Elena Rozanova, Dana Ciocarlie, Jean-Marie Cottet, Claire Désert, Thomas Hoppe, Rainer Schmidt, Yovan Markovitch etj. Gjithashtu, në vitin 2018 ajo vlerësohet me çmimin e publikut në konkursin pianistik « Les virtuoses du Cœur ». Që prej vitit 2017 ajo ka krijuar nje bashkëpunim të ngushtë me kompozitorin Franck Krawczyk për spektaklin « È Così » me 6 këngëtarë lirikë dhe një pianiste, spektakël i cili është shfaqur në salla të ndryshme si « Théâtre des Bouffes du Nord », « La Marbrerie », « Chapelle du Méjan », « Mairie du XIè arrondissement » dhe në festivale si « Festival International des Arcs », « Festival de Chambord », « Festival de Chaillol ». Spektakli i ri me po të njëjtin formacion do ketë premierën në muajin qershor 2021 në sallën « La Seine Musicale » . Viola i dedikon një pjesë te kohës së saj mësimdhënies si edhe shoqërimit në konservatore si « Conservatoire de Puteaux », Conservatoire du XIIè arrondissement Paris.

Burimi/Facebook/ALUMNI/Liceu Artistik

Përfshirja e NATO-s, në konfliktet në ish-Jugosllavi

No Comments Argëtim Histori

NATO e formuar në Traktatin e Atlantikut Verior, më 4 prill 1949, është sistem i mbrojtjes kolektive, nga sulmi i armatosur kundër një a më shumë anëtarëve të këtij traktati konsiderohet si sulm kundër të gjithve dhe për pasojë të gjithë duhet të veprojnë bashkarisht dhe individualisht edhe me përdorimin e forcës së armatosur për ta rikthy dhe mbrojt sigurinë në hapësirat e Atlantikut Verior.1 Kundër NATO-s, ishte Pakti i Varshavës, e që NATO gjatë Luftës së Ftohtë, nuk ndërmori asnjë operacion ushtarak, edhe pse në këtë periudhë kishim Paktin e Varshavës, që kishte kryer disa invazione kundër disa vendeve joanëtare të NATO-s, si ndaj Polonisë më 1956, pastaj më 1968 kundër Çeko-sllovakisë.

Pas Luftës së II Botërore, ka pasur rreth 1200 konflike, e që NATO, ndërhy në rastin e Kosovës, Bosnjës, por jo edhe në rastet e Burmas, Kamboxhias, Çeçenisë, Kongos, luftës Iran-Irak, Liberisë, Libanit, Somalisë etj.2 Derisa në këto konflikte të pas Luftës së II Botërore deri në përfundim të Luftës së Ftohtë, kanë ndodhur mbi 75% e vdekjeve.3 Kurse SHBA, kishte ndërhy në më shumë se 240 raste e që mund të kalonte në total 300 raste, përpara Luftës së Ftohtë, duke përfshirë nga veprimet demonstrative e deri tek luftërat e mëdha. Ndërkaq SHBA pas Luftës së Ftohtë në 36 raste ka dërguar misione paqëruajtëse, kurse prej Luftës së II Botërore deri në Luftën e Ftohtë kishte dërguar 10 herë.4

Mirëpo vetëm pas Luftës së Ftohtë, u pa nevoja që NATO, të ndërhyjë edhe në rastet kur dështon diplomacia, me qëllim të menaxhimit të krizës,5 e që skeptikët këtë e shohin dhe e cilësojnë si kalim nga opsioni plotësisht defanziv, në opsion proaktiv a edhe ofenziv. Pas presionit të publikut, OKB kërkoi nga NATO, që të intervenonte, në Luftën e Bosnjës, pas dyshimeve për kryerje të krimeve të luftës kundër civilëve.6

Për herë të parë, në konfliktin e Bosnjës, NATO bëri përpjekjet e para për dhënijen fund të trazirave, e që kulminoi me kampanjën e parë ajrore më 1995, në Opracionin “Deliberate Force”, pasi ushtria e të vetëquajturës “republika srpska” kishte kërcënuar dhe sulmuar zonat e sigurta të caktuara nga OKB, në Srebrenicë dhe Markala, pastaj në granatimin e tregut të Sarajevës, më 28 gusht 1995.7 Këshilli i Sigurimit të OKB-së, në përgjigje të krizës humanitare në Bosnje, miratoi rezolutën 743 më 21 shkurt 1992, që krijoi UNPROFOR-in, për të ruajtur popullatën dhe për të shpërndarë ndihma humanitare në Bosnje. Pastaj më 9 tetor 1992, miratoi rezolutën 781, për ndalimin e hapësirës ajrore të Bosnjës e cila monitorohej nga NATO, në Operacionin “Sky Monitor”, e në të cilin rast njihet si përfshirja e parë e NATO-s, në operacione të tilla. Pas 500 shkeljeve të dokumentuara më 31 mars 1993, Këshilli i Sigurimit miratoi rezolutën 816, që NATO

filloi Operacionin “Deny Flight”. Forcat serbe, vazhduan të sulmonin “zonat e sigurta” të caktuara nga OKB, e të siguruara nga UNPROFOR, e që me rezolutën 836 të Këshillit të Sigurimit të OKB-së, kishin të drejtë që UNPROFOR, të përdorte forcën ushtarake për t’i mbrojtur këto zona.8 Pastaj Operacioni “Sharp Guard” që bllokonte detin Adriatik për anijet Jugosllave.

Më 6 shkurt 1994, pas masakrës së Markales, sekretari i përgjithshëm i OKB-së, kërkoi formalisht nga NATO, që menjëherë të kryente sulme ajrore kundër forcave serbe të të vetëquajturës “republika srpska”,9 e qe më 9 shkurt filluan sulmet ajërore kundër pozicioneve të artilerisë dhe mortajave për rreth Sarajevës,10 e që vetëm grekët nuk i mbështetën sulmet ajrore, por nuk përdorën veto.11 Në incidentin e Banja Llukës, më 28 shkurt 1994, avioni amerikan në kuadër të NATO-s, duke përmbushur Operacionin “Deny Flight” rrëzoi 4 avion serb, prej 6 sa kishin bombarduar një fabrikë boshnjake.12 Derisa burimet serbe theksojnë që janë rrëzuar 5 nga 6 avionët e tyre në këtë incident, e që ky incident ishte i pari rast në historinë e NATO-s, që përfshihej në luftime.13

Më 12 mars 1994, UNPROFOR, kishte kërkuar nga NATO mbështetje ajrore nga afër, por që shkaku i procesit të aprovimit, kjo i ishte vonuar.14 Më 10 dhe 11 prill 1994, UNPROFOR, kërkon sulme ajrore për ta mbrojtur “zonën e sigurtë të OKB-së” Gorazhde-n, e që dy avion amerikan F-16, i kishin bombardu postet e komandës së serbëve të Gorazhde-s.15 Ky rast është i pari në historinë e NATO-s, që avionët e saj bombarduan caqe tokësore.16 Për pasojë serbët e Bosnjës, morën 150 pengje të personelit të OKB-së më 14 prill 1994,17 kurse më 16 prill u rrëzu një avion britanik nga forcat serbe të Bosnjës mbi Gorazhde.18 Më 29 prill 1994, kontigjenti danez bie në pritën e serbëve të Bosnjës, në Tuzla, e që ishte granatuar me artileri të rëndë nga brigada Shekoviqi, në fshatin Kalesija, por pas përdorimit të armëve të rënda ishte thyer prita.19 Më 5 gusht 1994, UNPROFOR, kishte kërkuar mbështetje me sulme ajrore të NATO-s, e që 2 avion amerikan A-10, kishin goditur makinat e blinduara serbe afër Sarajevës, e që pas kësaj serbët pranuan t’i kthenin mbrapa blindat e mbetura, e të mos sulmonin “zonën e sigurtë të OKB-së”.20 Më 22 shtator

1994, pasi UNPROFOR, kishte kërkuar, NATO kreu një sulm kundër tankut të serbëve të Bosnjës.21

Më 25-26 maj 1995, pas shkeljes dhe granatimit të zonës së sigurisë dhe zonës së sigurtë, avionët e NATO-s kryen sulme ajrore kundër depos së municionit të forcave serbe të Bosnjës, në Pale.22 Për pasojë forcat serbe të Bosnjës, morën peng 370 paqëruajtës të OKB-së, dhe i përdorën si “mburojeë e gjallë” për t’i parandaluar sulmet ajrore në të ardhmen.23 Më 2 qershor 1995, ndodhi incidenti i Mrkonjiq Grad, ku dy avion amerikan F-16, derisa patrullonin në Operacionin “Deny Flight”, njëri prej tyre u rrëzu nga një raket tokë-ajër e serbëve 2K12 Kub, e që piloti i saj u shpëtu 6 ditë pas rastit.24

Më 11 korrik 1995, avionët e NATO-s, sulmuan caqet në zonën e Srebrenicës, që ishte zonë nën kontroll të OKB-së, por që forcat serbe të Bosnjës, kishin avansuar, e që Ratko Mlladiq kërcënonte se do t’i vriste 50 pengjet që ishin kapur e që ishin paqëruajtës dhe kërcënonte se do e granatonte popullatën muslimane të Srebrenicës nëse NATO, vazhdonte sulmet.25 UNPROFOR, kërkoi ndërprerjen e sulmeve të NATO-s dhe marrëveshjen se serbët e Bosnjës tërheqen nga Srebrenica, por në dy javët në vazhdim forcat e Mlladiqit, vranë mbi 8000 boshnjak, në masakrën e njohur si masakra e Srebrenicës e që mbeti një ndër aktet e gjenocidit më të tmerrshëm në Europë që nga Lufta e II Botërore.26

Më 25 korrik Këshilli i Atlantikut të Veriut, kërcënoi se do përdorë fuqinë ajrore të NATO-s, për të sulmuar, e ky kërcënim parandaloi një sulm serb në zonën e sigurtë të Gorazhde-s, edhe më 1 gusht njejt mori vendim të ngjajshëm për parandalimin e sulmeve në zonat tjera të sigurta si në Sarajevë, Bihaq, Tuzla.27

Më 4 gusht 1995, avionët e NATO-s, sulmuan një radar të mbrojtjes serbe të serbëve të Kroacisë, në afërsi të ajroportit Udbina dhe Kninit në Kroaci,28 duke u bë rasti i dytë, që NATO bombardonte caqe tokësore në një vend tjetër nga Bosnja.

Më 10 gusht 1995, komandanti i Forcës së Aleatëve për Europën Jugore, nënshkroi memorandum mirëkuptimi me UNPROFOR-in, për kryerjen e sulmeve ajrore.29 Më 30 gusht sekretari i përgjithshëm i NATO-s, lajmëroi fillimin e sulmeve ajrore, e që ato do mbështeteshin edhe nga sulmet artilerike të UNPROFOR-it,30 si kundërpërgjigje e Masakrës së II të Markales e ndodhur më 28 gusht 1995, i njohur si Operacioni “Deliberate Force”. Në sulmet ajrore morën pjesë rreth

400 avion të NATO-s.31Mbi 3515 fluturime dhe në total 1026 bombë ishin hedhur në 338 caqe të serbëve të Bosnjës, e që NATO sulmoi 97% të caqeve duke i shkatërruar më shumë se 80% prej tyre,32 me 708 bomba me dirigjim.33 Sulmet u kryen nga baza e Avianos, në Itali dhe nga ajroplanbartëset USS Teodor Rusvelt dhe USS Amerika, ajroplanbartëset franceze Foch dhe Clemanceau në detin Adriatik. Luftvafen gjermane, për herë të parë që prej 1945, u përfshi në Operacionin “Deliberate Force”.34

Për ta shtuar intenzitetin, në rajonin e Sarajevës, e dërguan brigadën multinacionale( Franceze, Britanike dhe Amerikane) ajromobile Moun Igman, e cila ishte pjesë e UNPROFOR-it,35 që kishte 4000 pjestar, e cila ishte autorizuar me rezolutën Këshillit të Sigurimit të OKB-së 988, më 16 qershor 1995.36 Kjo brigadë ishte operacionalizuar në gusht 1995, dhe kishte shkrepur para dhe pas masakrës në tregun e Markales, ku sidomos më 28 dhe 29 gusht kishte gjuajtur intenzivisht, 1070 predha, prej tyre 305 predha 155 mm, 408 predha 120 mm, 357 predha 105 mm), kundër forcave serbe.37 Kjo njihet praktikisht si përfshirja në luftime tokësore artilerike, e forcave të perëndimit( Francës, Britanisë dhe SHBA-së) kundër forcave serbe.

Ushtria e serbëve të Bosnjës, kishte rrjetin e mbrojtjes së integruar antiajrore të përbërë edhe nga raketat tokë ajër dhe avion që paraqisnin rrezik për operacionin e avionëve të NATO-s.38 Më 30 gusht 1995, një avion Mirage 2000N( francez) u rrëzu nga raketa antiajrore e krahut të serbëve të Bosnjës, në afërsi të Pale-s.39

Më 1 shtator 1995, OKB dhe NATO, kërkojnë nga serbët që të heqnin rrethimin e Sarajevës dhe të heqnin armët e rënda nga zona përskaj Sarajevës dhe nga të gjitha zonat e sigurisë të tjera të OKB-së. NATO ndaloi sulmet dhe i dha ultimatum liderëve të Bosnjës, deri më 4 shtator 1995. Më 5 shtator rifilluan sulmet ajrore përskaj Sarajevës dhe afër shtabit të përgjithshëm të serbëve të Bosnjës në Pale, pasi serbët nuk u detyruan me ultimatum. Më 10 shtator USS Normandy lëshoi raketa kryqëzore( Tomahaëk) nga deti Adriatik dhe njëkohësisht edhe avionët e SHBA-së bombarduan në afërsi të Banja Llukës.40

Më 14 shtator 1995, NATO suspendoi sulmet ajrore fillimisht për 72 orë, pastaj për 114 orë e më pas deri më 20 shtator, për të lejuar që të implementohej marrëveshja me serbët e Bosnjës, për tërheqjen e armëve të rënda nga zona e Sarajevës, e që nuk vazhduan më sulmet, pasi u

përmbush detyrimi nga pala serbe.41 Kjo kampanjë ajrore ishte shkaku kryesor që Republika e Federatës Jugosllave u bë pjesë e dialogut në marrëveshjen e Dejtonit që u arrit në nëntor 1995,42 prej nga përfundoi edhe konflikti i përgjakshëm në Bosnje.

Shkaku i këtyre përvojave me serbët, NATO dhe sidomos SHBA, do i aplikoj në rastin e bombardimit dhe raketimit të Jugosllavisë në rastin e konfliktit të Kosovës.

Më:19.04.2021

Skender Jashari i burgosur politik nga EULEX, për rastet e sulmeve kundër policisë dhe xhandarmërisë së Serbisë në Dobrosin komuna e Bujanocit.

Master drejtimi juridiko-penal dhe studime joformale ushtarake.

Nga Sulejmani Te Kuzgun: Yjet E Kinemasë Turke Me Origjinë Shqiptare

No Comments Argëtim Histori

Serialet turke, të cilat njihen me emrin dizi, po pushtojnë gjithnjë e më shmë botën dhe për këtë ka fakte. Për aq kohë sa komentohen gjerë e gjatë dhe transmetohen vazhdimisht në televizionet shqiptare, sigurisht që rritet edhe interesi për aktorët më të përfolur të kinemasë turke. Për shkak të emigracionit masiv të shqiptarëve drejt Turqisë, kryesisht aty rreth viteve 1923-1939, nuk është çudi që një pjesë e konsiderueshme e aktorëve më të përfolur të momentit, të kenë origjinë shqiptare

KIVANNC TATLITUG

Kivannc Tatlitug lindi në Adana, qytet në Turqi, dhe gjatë një interviste për CNN, deklaroi se i ati ishte shqiptar nga Prishtina. Kivanç, i cili njihet si Brad Pitt i kinematografisë turke, është një nga aktorët më të paguar në Turqi dhe një ndër më të vlerësuarit. Që prej vitit 2002, Tatlitug ka fituar pothuajse të gjitha çmimet ku është nominuar, si “Aktori më i mirë”, “Aktori më i mirë i vitit”, “Aktori më i suksesshëm i vitit”, “Aktori më i preferuar në serialet televizive” etj.

HALIT ERGENÇ

Halit Ergenç, i njohur më së shumti përmes rolit të tij në serialin e famshëm “Sulejmani i Madhërishëm”, ka lindur në Stamboll. Gjyshja e tij ishte me origjinë shqiptare dhe gjatë një interviste aktori u shpreh: “Mund ta them me plot gojën se në damarët e mi ka gjak shqiptari.”

ENGIN ALTAN DUZYATAN

Engin Altan Duzyatan lindi në Izmir, Turqi, por familjarët nga ana e babit kanë qenë emigrantë shqiptarë nga Prishtina, ndërkohë që pjesa tjetër janë emigrantë turqë nga ish-Jugosllavia. Në mediat turke, Duzyatan nuk e ka mohuar origjinën shqiptare, duke u shprehur se ka një lidhje të fortë me Shqipërinë. Aktori fitoi famë përmes rolit të tij në serialin e famshëm “Ertugrul”, në të cilin luajti nga 2014 deri në 2019-n.

CAN YAMAN

Can Yaman, me profesion avokat, është aktor i njohur në Turqi, i cili lindi në Stamboll, por ka origjinë shqiptare. Gjyshi i tij nga i ati ishte emigrant shqiptar nga Kosova, ndërkohë që gjyshja emigrante nga Maqedonia e Veriut. Aktori fitoi famë përmes rolit në serialin “Ekenci Kus”.

BARIS ARDUÇ

Baris Arduç ka lindur në Zvicër në një familje me origjinë shqiptare. Origjina e familjes së nënës së tij është nga Vlora. Baris u transferua në Turqi në moshën 8-vjeçare. Ai fitoi famë përmes serialit “Dashuri me qira”. “Kuzgun”, në të cilin ka rol protagonist, është një tjetër serial i suksesshëm turk.

TOLGAHAN SAYISMAN

Tolgahan Sayisman, bashkëshorti i Almeda Abazit, ka lindur në Stamboll. Tolgahan ka origjinë shqiptare; gjyshi nga i ati ka qenë emigrant shqiptar që u vendos në Izmir duke emigruar përmes Selanikut, Greqi, ndërsa gjyshja ishte emigrante shqiptare nga Maqedonia e Veriut. Përveç kinematografisë, ku ka marrë pjesë në disa prodhime turke si aktor dytësor edhe si protagonist, Tolgahan i është përkushtuar edhe modelingut.

DENIZ BARUT

Deniz Barut është një tjetër aktore turke e njohur për rolet në “The Yard”, “Black Money Love” dhe “Kaybolan Yillar”. Biografia e saj në internet është e vakët, megjithatë përmes një postimi në Instagram, aktorja ka treguar se është me origjinë shqiptare, të paktën nga ana e babait.

“Babi im i dashur. Babi im i fortë. Ti sot ke ditëlindjen. Uroj që bashkë të kemi shumë vite plot dashuri dhe shëndet. Të qëndrosh kurdoherë i fortë, kurdoherë me ne, si shqiptar inatçi që je. Të dua babi (e përktheva me Google Translate, shpresoj mos kem gabuar.”

NIK XHELILAJ

Nik Xhelilaj (ëmbëlsira për në fund) është i vetmi që përbën përjashtim, pasi ndryshe nga aktorët e tjerë, Niku ka lindur dhe është rritur në Shqipëri, nga dy prindër nga Shqipëria e Jugut, i ati nga Vlora, ndërsa nëna nga Tepelena. Po kështu, Xhelilaj, i lindur në Tiranë, u formua artistikisht në Shqipëri përmes studimit për aktrim në Akademinë e Arteve.

Nik Xhelilaj ka qenë një ndër artistët që është vlerësuar përpara se të niste karrierën ndërkombëtare në Gjermani dhe Turqi. Pas sukseseve dhe vlerësimeve positive për rolet në filmat ”Trishtimi i zonjës Shnajder’’, ”Der Albanian’’, ”Alive”, ai nisi bashkëpunimet me prodhimet gjermane dhe turke një një sërë projektesh si ”Her Sevda Bir Veda’’, ”Kayip Sehir-Lost City’’, ”Winnetou’’ etj. Në rolin e tij të fundit në serialin “Nefes Nefese”, Niku luan rolin e një shqiptari nga Kosova.

Burimi/news21post.com/