Home

Lajme

Rudi Berisha – SHPIRTI NË TY ME MBET PËRJETËSISHT NËNË SHQIPËRI

No Comments Argëtim Letersi

Rrugët i kaloj unë i heshtur përditë
Afër atyre maleve e Bjeshkëve të larta
Ku rrënjët i kanë të ujitura më gjak Trimash
Me gjakun e grave e burrave Dëshmorë.

Eci përditë nëpër Brigje e shtigje te Atdheut
Aty tek një lis janë të varura rrobat me gjak
Një ish luftëtar i rënë dëshmor i kishte lënë aty
Ato rroba janë e Amaneti dhe e vërteta për shqiptar.

Po udhëtoja nëpër fushat e bukura të Mëmëdheut
Aty unë shoh varre të burrave e grave te shqiptarëve
E kujtoj luftën dhe lavdinë e betejave për çlirim
Për liri e Ribashkim të Nënë Shqipërisë Natyrale.

Sot drita e diellit nga disa është mjegulluar shumë
Të vërtetën mundohen të kthejnë në pluhur harrese
Por rrobat e shpura nga plumbat e të pikura me gjak
Janë e vërteta për tokën e Mëmëdheut tonë Shqipëri.

Aty ku dielli me ngrohë shpirtin tim të ftohur
Po atje nëpër rrugët e bekuar të bjeshkëve të mia
Atje kam dashurinë e do shkruaj me penën time
Shpirti në TY me mbet përjetësisht Nënë Shqipëri.
……………………………………
© RUDI BERISHA
Prishtinë, 28 gusht 2021
Ora: 11: 10 minuta

Mehmet Elezi – Tregim – ORA E EUROPËS

No Comments Argëtim Letersi

Vuri thierzën në sy, pse ka ngecur (ku i dhemb)? Nuk e di, në Tiranë s’ma morën përsipër. As në Paris nuk ta marrin përsipër. S’ka më si kjo orë.
Qe i vetmi orëndreqës në Kramgasse. Tingëlloi Zytgloggia. Një grumbull turistësh aziatikës me çanta shpine e fotoaparate kundronin shfaqjen e orës pesëqindvjeçe të Bernës. I njëjti ceremonial i kaditshëm, mesjetar, i orës dymbëdhjetë. Pas këngës së gjelit mbreti tund shkopin, fillon marshimi rrethor i përcjellë nga kamerat e turistëve.
-Duhet zëvendësuar një vegël, tha. Vetëm te prodhuesi mund të gjindet. E bëjnë me dorë. Me aq pare, hm… blihet një Zenith i ri.
Më hulumtoi me sy.
-Ma shet mua?
Tunda kryet në mënyrën shqiptare, që shpesh i ngatërron të huajt, s’e marrin vesh është po a është jo.
-Do ta shisnit ju Zytgloggen?
Shkrepi një vetëtimë, fusha e Zenithit u shndërrua në ekran.
1.
I ri e i bukur, një kalorës grah dorinë bregut të përroit. Vapë ky fund vere, vapë, si s’po bie një pikë shi. Kapërcen kodrat me lisa të rrallë, diell të fortë e gjinkalla. Herë pas here mbi krye i bëjnë hije kalaveshë me grezë, rrushi i egër ia bën me sy. Poshtë në luginë shfaqet lumi. Shpërhapen jonet e një kënge vajzash hoj dado hoj. Ai përhumb nëpër ëndërr. Në cilin thep a hije po këndoni? Qe, po lahen në lumë. Cipricullak, siç i ka bërë nëna. Përdridhen, rrëshqasin kundër rrymës, të holla si bolla. Jeni çika a jeni zana që shitoni veç me sy? E ndjeu gojën të tharë. Janë djem, të ka trulluar zhegu! Ulu te ky lumë i bormë e lagmë pak, i thotë buza. Të kthjellohet edhe syri.
Ai s’ka kohë me u ndalë. E mban hovin të kulla e Baram Halilit. Bëzan në oborr. Kam ardhë me e pa Zake Ujkanen.
Zake Ujkania nuk çohet. Rri në odë të miqve, në markëz të vogël, aty ku është vendi i të zotit të shpisë. Dritë në dritë aty. Edhe kur vijnë burra të rrallë prej visesh të largëta, ajo gjithnjë aty, me trimat. Kështu ka vendosur i biri. Në tre breza Lokja ka qenë shtylla e asaj kulle. Nana e saj. Ora mbrojtëse.
I biri nuk po kthehej. Qe zhdukur në mes të Gjakovës, ditën për diell. Pa shenjë, pa dokë. As lajm, as fjalë për të.
Zake Ujkania ia zgjat kutinë mikut. I pjekin kafe të mirë. Nuk i thotë kush je, o djalë, nuk po të njoh. Ç’e mirë të ka prurë këtu, s’i thotë.
-Kam një amanet, thotë djali.
Asaj i frrat zemra.
-Hair.
Ai ia lëshon përpara sahatin Zenith. Vezullon qosteku i argjendtë.
-E paskan vrarë! A dihet kush? Dhe ku?
-Jo, thotë ai. Unë nuk di kurrgjë.
-Kush ta dha këtë orë?
-Një i panjohur, e la amanet. Amaneti shterr detin. E prura.
Zake Ujkania e zhbiron me sy.
-Nuk po marr vesh, thotë.
-As unë nuk di, thotë djali.
-Ma prure shenjën e tim biri, sahatin e tij. Tash duhet me çelë të pamen. Preje o djalë, po apo jo?
-As po, as jo. Atë punë e di Zoti.
Lyp leje me u çue, mirë mbetshi. Nuk pranon me hangër. Më duhet me shpejtue, pa praruar dielli e mshelin kufirin.
I shtinë bukë me vete. Zake Ujkania mbështjell një cigare prej kutisë së vet e ia jep: falëmeshëndet babëgjyshit tënd.
2.
Ti orë qofsh bekuar, ku e ke lënë tënd zot? Vezullon ftohtë qosteku i argjentë.
Zake Ujkania dhe ora e të birit këqyren sy në sy. Ora Zenith çel kapakun. Kapakun edhe gojën. Tik-tak zëri i saj.
Ora nis me folë:
Mbrapa lamë Gjakovën, mes pemëve zdrit një kullë. Gëlqere e bardhë. Tjegullat të kuqe, si flegra bostani. Kam një mik në atë kullë, u thotë shokëve im zot. I mbetet hatri me i ra përskaj pa i bëzâ. Ju grahni kuajtë. Po jua lë edhe kalin tim. Ju mbërrij pa dalë në qafë, pres shpejt nëpër shkurtore.
Mikut i ndrit fytyra, kur sheh tim zot në oborr.
-Me emër të Zotit nuk po del pa drekë. Ja, u poq përpeqi.
Im zot s’ka kohë, por tjetri është i prerë.
Piqen dy përpeqë. I dyti për shokët.
Shtrohet sofra. Edhe pula e pjekur.
Kur marrim rrugë prapë, kishin nisë me kthye hijet.
Udha me pluhur, bari i bregut lodhur prej zhegut. Gjinkallat vëzh-vëzh nëpër
pemë e gardhije. Në qiell shpërhapur do re të thata. Re a mbase flokë të djegur në diell.
Kapemi në qafë, ku është pika e kufirit, dielli do dy orë me u falë matanë bjeshkëve.
Shtatë bashkëudhëtarët, shokë e kushërinj, me kryet kthyer kah rruga. Po presin tim zot. Minutat rrjedhin si gjaku prej një varre. Pikojnë pikë-pikë. Po vjen, thonë. Qe, trupoi te leqja!
Afrohet oficeri.
-Kaloni ose rrini, tash do ta ulim trarin. Një minutë kohë keni!
Fytyra e tij e mrrolët. Sekondat bien, ushtojnë si topa. Leja e kufirit është e përbashkët, tetë emra në një listë. Një copë letër për të tetë. Kemi edhe një shok, po mbërrin, ja erdhi, po bën me dorë. Oficeri këqyr orën, ju kanë mbetur njëzet sekonda. Një ushtar i afrohet dorezës së trarit, bërzhi!
Me u nisë pa tim zot?
Me ndejë e me u nisë nesër, të tetë siç kemi ardhur? Leja është njëditore. Ka vlerë deri në mesnatë. Nesër të tetë quhemi të jashtëligjshëm!
Ata pingul në mes të shtegut.
Trari nuk dëgjon. Bie rëndë si shkëmb. Dheu nën këmbë dridhet. Shpatullat i dhembin.
Ata andej trarit, im zot këndej trarit. Ata matanë trarit, kryet kthyer mbrapa. Sapo është ulur ai tra i nemur. Vetëm tetë hapa i ndajnë me tim zot. Tetë hapa jetë. Oficeri i mëtizët. I vrantë, i nxirë.
-Ti qenke pa leje. Ke shkelur kufirin!
Jo, sqaron im zot. Unë me leje hyra, ja, e keni mbi tryezë. Leje e përbashkët, me firmë e me vulë, aty është emri im. Ja shokët e udhës, po më presin përballë.
Nxjerrin një palë pranga.
Na kthejnë në Gjakovë. Gjakova e bukur, shndërrohet në burg.
Një birucë pa dritare, njëzet e shtatë burra. Mezi marrin frymë në gojë të shoqi-shoqit. Biruca dihat. Biruca frymon si berri kur i bie gjakëza.
Ç’e zezëditë të qiti këtu, thotë një i burguar. E kish njohur tim zot.
Një keqkuptim, besoj. Sa të çelë drita, ka me u sqarue.
Sa të çelë cila dritë? Këtu ka vetëm terr. Prej kësaj biruce veç një krah ka rruga. Veç drejtimin e vorrit.
Pas një grimë here vijnë, e hapin derën. Shpejt, bërzhi, bërzhi! Policët e natës marrin gjashtë burra. Po i çojnë në tjetër vend? Këtu jemi kaq shtrenjtë. Këtu të merret fryma. Mbase i lëshojnë, u thonë shkoni në shpi.
Kështu marrin çdo dy orë, thotë i njohuri i tim zoti. I çojnë matanë kodrave. Atje ka ajër plot. Atje ka ushtimë përroi. Ka lisa me degë, të mëdhenj e të shurdhët si nata. Atje ka dhé të lagësht. U japin kazma në dorë, ia çelni vorrin vetes. Përbri pret mitralozi. I lidhin dorë në dorë dhe i grijnë në varg, të tërë. Kjo birucë është është goja e vdekjes. Këtë gojë të vdekjes nuk e lënë thatë kurrë. Sapo i marrin do, e mbushin me të tjerë.
Im zot më heq prej xhepi. Po ta lë këtë orë, i thotë burrit të njohur. Dashtë Zoti ti shpëton, ua çon djemve të mi. Le ta kenë për kujtim. Ma ka blerë im vëlla në kohë të mbretit, pati dalë në Europë. Djemtë i kam të vegjël.
Në birucë u ul heshtja, rrafsh si pllakë varri.
Pak minuta shkojnë e çelet dera prapë. E marrin tim zot bashkë me pesë të tjerë. Mbi ç’kriter i përzgjedhin, a rastësi e zezë? Njeri i gjallë nuk bëzan, sa kohë që po flet vdekja.
Nëpër ag vijnë prapë, i këputin edhe gjashtë. Këputin edhe burrin që më ruante në xhep. Më le në dorë të një tjetri. Kjo orë është amanet. Me e dërgue te.
Bie agu si dritë bore. Ata nuk duken më. Nuk marrin më njeri as nuk bijen dikë tjetër. Presin me ra terri.
Dhe ia beh muzgu prapë. Si një natë më parë, unë ndryshoj tri duar. Kjo orë është amanet. Ti ndoshta del i gjallë, me e çue në Malsi. Me e çue te.
Të tretën natë ndërroj dy duar të tjera. Asnjëri prej tyre nuk di kujt i përkas. Të tërë dinë një gjë, është amanet kjo orë. Po ta lë amanet. Me e çue te.
Të mbramen herë e shoh veten në xhep të një burri të moçëm. Fytyra e tij e rrudhur si gëzhytra e arrës. E thatë, e terur, e thithur krejt. Nuk di pse e kishin prurë. Nuk di qysh e lëshuan. Bashkë me të u gjeta jashtë, pastaj në shtëpinë e tij. Merre, i thotë nipit. Shaloje kalin turraz e nisu fluturim. Kjo orë është ndorejetë, kjo orë është amanet. Me e çue te. Nuk më ze gjumi i natës deri sa të mbërrijë në vend.
Qe ku nipi i tij më solli sot në kullë. Më pruri te ti, Loke. Tik-tak, tik-tak.
Lokja dëgjon, si lis i vrarë reje. Nuk thonë kot të moçmit, mos e mbaj me zor mikun, mos e shti në burg!
-Ku është yt zot, im bir ku është? Është diku i gjallë apo duhet me e çelë të pamen?
-Qysh me e shpallë dekën pa marrë një lajm, Loke! Dashtë Zoti është gjallë.
-E ç’lajm dashke tjetër, a the e kanë marrë shkiet?
3.
Tri ditë e tri net as në tokë as në qiell. Rreh pa prâ telefonat matanë kufirit. Është një vonesë pahiri. Nuk janë mësuar malsorët me rregulla në kufi. Gjakovën e kanë pasur si shtëpinë e vet, në oborr. Jemi popuj vëllezër, luftën e bëmë bashkë, të ardhmen po e bëjmë bashkë.
Popuj vëllezër, por vëllai nuk përgjigjet. Vëllai matanë hesht. Vëllai matanë autist.
Tri ditë e tri net.
Dhe ja troku i një kali, po rreh prapë drejt kullës. Dhe gurët e kullës rrehin si damarë. Diçka i ndien zemra Lokes. Dikush ngjit shkallët turraz. Yt bir, Baram Halili, sa shkeli në oborr!
-Bir, të ndihmoi Zoti i Madh, i qofshim falë, thotë Lokja.
-Zoti edhe kjo kullë.
Zake Ujkania s’ia ndan sytë.
-Na hipën në kamion burg, nëpër terr të verbët. Motori ndezur, kur ia beh një civil. Çon një fener e na i ndriçon fytyrat. Po ti?, m’i ngul sytë. Nuk pret me e sqarue. Ka një ngatërresë, u thotë policëve në gjuhë të tyre. Ky këtu është tjetër, duhet të vijë atje nalt. Me këtë kemi punë. Dha urdhër edhe zbrita.
-Cili qe ky, bir?
-Vështirë e mban mend, Loke. Sa kanë hyrë e kanë dalë në këtë kullë, err e terr. Ai vinte me partizanët, kanë bujtë në kohë të luftës. Dhe atje tash është dikushi. Nuk i bëri zemra me e shkelë me këmbë bukën. Bukën e gatuar me duart e tua, Loke.
Darka shtrohet vonë.
Zenithit vjerrë në mur i janë sosur fjalët. Tik-taku i tij s’po ndihet.
Më nuk dëgjohet ora e Europës.

Burimi/Facebook

Mehmet Elezi – Tregim – DASHNORI

No Comments Argëtim Letersi

Sot në ExLibris

Drejtori mbylli telefonin dhe kërkoi një kafe të shkurtë. Doni të dini për Dogjanin?
Atëherë nuk isha drejtor televizioni, isha kandidat për t’u bërë kurrkush. Kisha fjetur në këmbë si kuajt, në grunishtë. Kisha fjetur në shkollë, duke bashkuar dy banka nxënësish. Kisha fjetur, ç’rëndësi ka, më në fund më gjetën një strehë në pjesën e mbrapme të vatrës së kulturës. Një si kthinë a aneks, mbushur me gjithfarë rrangallash, një daulle e shqyer, do perde të mbledhura duq, një zgjedhë, ç’dreqin donte zgjedha aty?, veshje popullore të brejtura prej tenjës, gazeta të zverdhura palë, mbytur në pluhur. Kryesorja, aty ishte një dritare e madhe, hynte dritë dielli sa të duash. Do dërrasa e listela të kalakryquara, që mbyllnin dritaren, i zhgojova, ua hoqa gozhdët e ndryshkura e njollat e gëlqeres dhe sajova me to një shtrat druri. Tashti mund të mblidhja brinjët rehat-rehat, në vetminë time.
Nuk ju thashë, drita e diellit ka lidhje me minierën, fillimisht më patën çuar në minierë. Sa hyja në galeri, zverdhesha. Ndieja kërcitjet e armaturave, dheu e gurët çuçuritnin, do t’i shtypim si bubrreca, i thoshin shoqi-shoqit. Më terroheshin sytë, disa herë më ra të fikët, duke shtyrë vagonin. Gazetar, bythëpambuk qyteti, i rritur me makarona, më shkundi brigadieri. Mos e çaj kryet, shtylla në këmbë në galeri dhe gruaja shtrirë në shtrat mbajnë sa të duash. Më vizitoi mjeku i minierës, je klostrofob, më tha. Falë tij më caktuan me dhanë mësim në shkollë. Në minierë më patën çuar për riedukim.
Me Dogjanin më afroi ajo fjala e Nastradinit, të vijë me më pa vetëm kush është rrëzuar në dardhë si unë. Dogjani dhe unë qemë rrëzuar në të njëjtën dardhë. Ky do vjet më i ri, kish mbaruar shkëlqyeshëm të mesmen bujqësore, duke bërë dy orë me shkue e dy me ardhë mbi ato këmbë të gjata si të Husein Boltit, për universitet nuk ia dhanë të drejtën. I ati kish mbaruar akademinë ushtarake në Itali, kish qenë oficer i lartë xhandarmërie i mbretnisë. Dreqi di pse e caktuan Dogjanin në atë kooperativë, ai vinte nga malet, atje kish më shumë nevojë. Me gjasë aty qe më i kontrolluar.
Djalë i bukur, në sy kish përherë një mjegull plot mall, stërpikur me gjelbrim. Rrinte i tërhequr, nuk afrohej. Po t’i flisje, buzëqeshte. Ku po fle, i thashë një ditë. Mjegulla e syve të tij u tremb, thua e çau ujku. Pse e pyet, i thashë vetes. Ku flije ti kur erdhe në fillim?
S’e di si u gjet një krevat portativ i harruar diku dhe u bëmë dy në atë që po e quaj dhomë a fjetë. E vetmja kërkesë që më bëri pas do ditësh, qe për librat, mund t’i lexoj edhe unë? Po unë mund t’i bie violinës tënde? Kish një violinë të vjetër, e paskesh prurë i ati nga Italia, im atë e çmon mbi çdo send që ka, tha. Një herë i kam thënë vetes kushedi, po sikur të jetë e Stradivarit? Aq tingëllim qiellor, të dridhshëm kishte. Dogjani luante herë pas here do pjesë të huaja, disa pa ua ditur emrat, luante këngë shkodrane dhe këngë napolitane. Nuk dinte nota, pjesët i mbante mend siç ia kish kapur veshi në fëmini, duke dëgjuar të atin në kullë mes maleve.
Rrallë na binte me ndenjë një orë bashkë, kohën e gjumit nuk po e shti në hesap. Ai vonohej, kooperativa kooperativë, i duhej me dhanë llogari edhe për një bisht shati.
-Si e kalove sot Dogjan?
-Paj, mirë.
Prej qenit të rojes e merrja vesh se po vjen. Lehte si i çartur. Pasi u miqësuan, qeni tundte bishtin, kur kalonte ai. Mbasandej nuk më lajmëronte më qeni i rojes, më lajmëronte një lepur. Lepuri i gjumit tim të lehtë. Edhe pse hynte pa u ndier, thua qe hije dhe jo qenie me shpirt, nuk ndodhte mos me e ndie kur çelte derën.
-Shumë u vonove Dogjan. Ke hangër gjë?
-Paj, punë.
Vonesat e tij po bëheshin më të shpeshta. Dhe sidomos më të zgjatura.
Këqyr orën, ka kaluar mesi i natës. Këqyr prapë shtratin e palosshëm, Dogjan s’ka. Hë, djalosh, nuk po e marr vesh punën tënde. Diçka nuk shkon këtu.
Je më i ri se unë, dëgjo, i them një natë. Nga bredh nëpër terr, kur gjindja flenë? Do ta marrësh veten në qafë. Je rritur në fshat, e di ç’u bëjnë maçorrave? Kur e teprojnë pas maceve nëpër shtëpitë e botës, duke zgjuar edhe muret me mjaullima, ua këputin bishtin. Po, po, bishtin. I kapin, ua venë në cumër druri dhe krrup, me sqepar. Ti e kupton, hm, këta nuk merren me bishtin. Këta këputin koka!
Mjegulla e syve të tij u shndërrua në vesë.
Të kuptoj, je i ri e të vlon gjaku, hormonet ulurojnë si ujq, jo si maçokë. Të paktën kapu pas njerës e mbaju aty, për së mbari. Mos bridh natën shtëpi në shtëpi.
-Paj, nuk.
Zëri i humbi nëpër terr.
Jo vetëm zëri. Edhe ai vazhdonte me humbë nëpër terr. Një herë në javë, dy herë në javë, tri herë në javë. Pa një rregull.
Një natë i dhashë karar me këqyrë ku po mbytet, më dhimbsej. I vihem pas. Ngrohtë, s’kish hënë, shpërhapej erëmim barishtesh të njoma dhe uji të ndenjur kanalesh, crrikaçët nuk pushonin, tej priste heshtjen një klithmë, pingronte gjoni. Kishim ecur nja katërdhjetë minuta të mira nëpër xhade, kur më humbi. Se nga doli një motor, grahësi zbriti, ia la motorin këtij dhe u zhduk. Shih, qenkan grup! Në ç’punë të fëlliqët je zhytur more djalë?! Për fat ia beh autokinemaja, operatorin e njoh, kishte shfaqur film diku në fshatrat matanë e po kthehej. Po ti këtu? Shkelja, i them. Pas tetëmbëdhjetë kilometrash Dogjani merr kthesën në një rrugë të ngushtë. Le motorin te këmba e urës së drunjtë, hyn përfund saj, vonohet pak, aty paske lënë takim o bukurosh? Hyn në një barakë. Atje banonin të internuarit, pasi kishin bërë burg politik. Palohem pas një trungu. Filloj me nirthtë, më kaploi i ftohti, ndoshta lagështia e natës, ndoshta ethet e zemërimit me Dogjanin. Pas një farë kohe çelet dera, nuk ndizet dritë. Dalin dy hije. Puthje cuk-cuk, pëshpërima. Prapë po putheni, nuk ju mjaftoi një orë brenda? Ah, more Dogjan!
Kisha hyrë në tesha, kur u kthye. Hape dritën pa merak, dashnor i orëve të vona, i them. Jam zgjuar. Se edhe në ma pastë qejfi me fjetë, nuk fle dot. Sonte është nata e fundit që ti, more djalë, rri në dhomë me mua. Madje as sonte nuk duhej të puthje këtu. Por s’ke ku shkon në këtë orë, më vjen keq. S’ke ku shkon, se edhe ajo dashnorja jote, me sa duket s’të mban dot brenda. Mos thuaj jo. I pashë të tëra me sy.
-Paj, tha Dogjani. Mund ta ndez një cigare?
-Ndiz cigare e çka të ta dojë zogu i qejfit, vetëm banesës mos ia ve flakën, boll po i ve flakën jetës tënde. Paç veten në qafë, kush vret veten, shkon gjakhupun. Me gra të martuara, të internuara! Nuk gjen një vajzë të hajrit në tërë këto katunde?
Nuk besoj se mbyllëm sy njëri as tjetri. Pak pa zbardhur, nisi me u veshë.
-Faleminderit për bujarinë, më mbajte me bujtë kaq kohë, tha. Diku kam me e shti kryet edhe unë, si tërë qeniet e gjalla. Ose do të kthehem në rrenojat e kullës. Atje, në male.
-Pse thua rrenojat, s’ke prind atje?
Më dridhej zëri prej idhnimit.
-Paj.
Po çel drita, tha gjeli i rojes. Andej kah kodrinat derdhej frymëmarrja e lëbardhme e qiellit. Në krahun tjetër, nga deti, notonte hëna. Edhe ajo zbardhur.
Dogjani lëshoi mbi shkrimore dy paketa cigare.
-Po t’i lë këto, nuk ma merr për keq. S’.
Në sy iu rrëzua nata.
-Më lejo me të kërkue edhe një shërbim, tha. Mund ta lë këtu, te ti? Ma afroi violinën te nënkresa. Do kohë, sa të. Vetëm pak ditë, ndoshta. Sido të bëhet, ti ma ruan. Te ti e kam të sigurt.
Dikush ma mëshonte me grushta nga brenda në parzëm, gjynah, pse e dëbon?
Shkrap. Dogjani uli dorezën e derës. U ndal.
-E mora vesh se më ke ndjekur. Dhe ke parë një hije kah më përcolli nëpër terr. Në oborr të kasolles, te të internuarit. E ke dëgjuar kah më puthte cuk-cuk, në faqe.
-Po, e pastaj?
-Ajo hija që ke parë është e lodhur, e këputur. Vetëm kur më sheh mua, këndellet. Ditën punon si kafshë në fushë, natën i shërben të shoqit. Ai është i sëmurë.
-Aq më keq, Dogjan. Për ty, jo për mua. Mua më kanë ndëshkuar, je liberal, por ëndërroj me u çue në këmbë, përpiqem me dalë mbi ujë. Sa për veten, aq për nanën e për babën tim. Nuk mund t’ua copëtoj prapë zemrën, kanë vuajtur mjaft. Ti je më i ri se unë, të paktën për prindët e tu nuk mendon? E sheh sa poshtë paske rrëshqitur?
-Thashë, ajo i shërben atij, ai është i sëmurë. Dikur ka qenë oficer. I shkolluar në Itali.
Çupuriti nëpër xhepa, sikur kërkonte fillin e një lëmshi. Kërkonte shkrepësen.
-S’e di kur shihemi, veç. Veç mos mendo keq për mua. Ti s’e di kush është ajo që më përcolli në oborr.
-As që dua t’ia di kush është ajo!
Heshti pak.
-Në oborr më përcolli nana. Atje janë prindët e mi. Prindët e mi të internuar. Ti e kupton, nuk mund t’i takoj ditën. Megjithëse. Nana vuan dyfish.
Nata m’u dogj në gojë. Goja m’u mbush me shkrumb.
-Kam një mik, ka një motor të vjetër, e ka të punës. Sa herë ka mundësi, më përcjell e më kthen. Përndryshe nuk.
Matanë gardhit lehu thekshëm qeni i rojes. Dikush po afrohej asajt nëpër terr.

Mund të jetë një imazh i 1 person

Burimi/Facebook/Mehmet Elezi

JONIDA SHEHOLLI – MËLMESA E FRYMËZIMIT TIM-BIBLIOTEKA MIJËRA LIBRASH E DAJËS, PROFESOR XHELAL PIREVËS

No Comments Argëtim Letersi

Në shtëpinë e dajëve të mi, me ndërtim të viteve 1960-ta, daja Xhelal si më i madhi i familjes, pas gjyshit, gjatë gjithë shkollimit të tij të mesëm dhe në fakultet, kishte pasë blerë libra dhe vetëm libra…Ai ua kishte bërë vendin e duhur dhe me t’i blerë, ka zënë t’i mbjellë në mendjen e tij gjithë farat e tyre.
Ka lexuar e lexuar dhe secilën libër e ka klasifikuar nëpër rafte.
Tash ato janë bërë lule, që i japin lulëzim mendjes së tij nëpër kohë dhe, edhe hijeshi dhomës, aty ku peshojnë prej viteve.
Këto pamje që po i shohim, nuk janë vetëm fotografi. Janë më shumë se vlerë…Kjo bibliotekë është pasuri jo vetëm për të, shtëpinë e tij, por edhe për lagjen e Pirevës e për tërë vendin tonë. Se po e them dhe shkruaj me bindje, ka shumë e shumë libra që ndoshta, tani, nuk kemi mundësinë t’i gjejmë nëpër libraritë tona të Kosovës, ngase janë botime shumë të hershme pothuajse të gjitha, me përjashtim të atyre që janë më të vonshme, pra që janë blerë më vonë.
Janë diku 4000 libra dhe si rezultat i këtij numri, ai nuk i ka vendosur krejt këtu, për arsye se nuk ka dashur t’i bëjë “duq e gullumuq”.
Po ua ka bërë vendin edhe nëpër dhomat tjera, e shumicën po i shohim.
Pamje të shumta, veç i ka “kapur” aparati im. Qëllimin e kisha dhe e kam që ta vlerësoj këtë bibliotekë, që e ndeshim rrallë dhe se është një pasuri që s’do krahasime, se ka përmbajtje të çmueshme.
Gjatë vizitës së kësaj here, i erdhi kismeti t’i bëja një reklamë të tillë.
Me të biseduar me dajën, ku na lidhë përherë letërsia, po më thotë; “Mbeso, baba më thoshte krejt paratë i shpenzove në libra…”
E, nuk është pishman, veçse ia mbanë frikën se librin po e braktisin ditëve të sotme, e kur ia dhashë vlerësimin, po më thotë;” Ti po, e problemi është kush do e vlerësoj dhe trashëgoj këtë më vonë, e pas meje…”
Përshtypje më bëri që biblioteka posedon komplet veprat e shkrimtarëve shqiptarë dhe shumë edhe të huaj…
Përpos vepra( poezi, tregime e romane, edhe studime letrare e gjuhësore, por edhe libra fetare.
Fishta, Naimi, Samiu, Pashko Vasa, Jeronim De Rada, Ndre Mjeda, Noli, Konica, Skiroi, Gavril Dara, Jul Variboba, Ali Asllani, Mitrush Kuteli, Gjeçovi, Migjeni, Mihal Grameno, Zef Serembe, Sterjo Spasse, Petro Marko, Rexhep Qosja, etj
Nga e letërsia greke;Platoni, Homeri. Gjermane; Niçe, Sartri e Volter. Sharl Bodler, nga ajo franceze.
Plutarkun, Rablen, Bokacon, etj, që të mos i përmend të gjithë…
Komplet Shekspiri, nga letërsia angleze.
Tolstoi, Stefan Cvajg, Franc Kafken, Anne Frank, etj…
Pati edhe studimore, të shumta si; Shkrimet shqipe, nga Dhimitër Shuteriqi, Aleksandër Stipçeviq me “ Ilirët”, “Simbolet e Kultit te Ilirët”. “Studime albanistike”, Historia e gramatologjisë shqiptare, studime gjuhësore në fushë të shqipes”.
Ibrahim Rugova, me studimet e tij, Xhemajl Mustafa, s’kam si të mos e përmend veçmas veprën e tij; “ Një lutje për Prishtinën”.
Sabri Hamiti, Fehmi Agani, Kujtim Shala, Kujtim Rrahmani, Anton Nikë Berisha, Muhamet Hamiti, Visar Zhiti.
Anton Çetta, me “Folklori ynë”, Mark Krasniqi me;”Nga Gurra e Traditës, Kujtime përjetimi(shënime biografike)”, Jusuf Buxhovin, si historian, etj.
Zejnullah Rrahmanin, Rrahman Dedën, Ali Podrimën, Azem Shkrelin, Frederik Reshpjen, Martin Camaj, Musa Ramadanin, Jakov Xoxën, Bilall Xhaferin, Dritëro Agollin, Vedat Kokonën, etj, etj… Më pas historia e letërsisë botërore nëpër vëllime, botuar nga shtëpia Rilindja, qysh moti.
E deri tek krijimtaria jonë bashkëkohore, me Kadarenë, Kongolin, Kim Mehmetin, etj. Pa harruar letërsinë për fëmijë, me Vehbi Kikën, Ymer Shkrelin, Ymer Elshanin, Arif Demollin, Agim Devën, Rifat Kukaj, etj. U mundova t’i përmendi- ceku ngapak, ngase s’e shoh të nevojshme t’i përmendi të gjitha, kur janë fotografitë që konstatojnë vetë.
Ç’do të thotë se, zgjedhje e zgjedhje, mua po më rritet zemra…
Askund s’kënaqem më tepër se sa në atë vend ku ka libra e letërsi, te dajtë i gjejë, bile kënaqem përherë dyfish më shumë, “sherri” i bibliotekës, që gjithmonë më ka tërheqë.
Sapo të shkoj te dajtë, shëtitja në natyrë, ajri i pastër, qetësi e bukuri, biblioteka aty pranë, s’më lënë kurrë të lodhur, se veç këto më çlodhin, e madje edhe më nxisin të shkruaj… Sa herë hyj në të, më fitohet ëndja edhe më e madhe, që ta zgjeroj dhe unë bibliotekën që e kam në shtëpi timen. Kur i shoh në piktura edhe figurat emblema të kombit tonë; si Presidentin Ibrahim Rugova, e bashkë me Anton Çettën, në vazhdim, Shën Nënë Terezën, Bill Clinton, Madeleine Albright, e heroi kombëtar Gjergj Kastrioti Skënderbeu, në pllakën e hekurtë, ndërkaq anash dhe lart mbi komodinë, flamujt e dashur; i Dardanisë, Shqipërisë, Shteteve të Bashkuara të Amerikës, Britanisë, kështu këta bëhen faktorët, që frymëzimit tim i bëhen mëlmesa, ku ia shtojnë kënaqësinë dhe vullnetin të shkruaj, ndjenjën e krenarisë, ia thërrasin muzat, e ia mbajnë mirë shijen dhe nivelin e asaj që e krijoj dhe mundohem ta bëj, çdoherë me përkushtim e seriozitet.
Këto libra kanë me më përcjellë si udhëzim për LEXIM dhe KULTIVIM të krijimeve, tanë jetën.
Me lexim ecim përpara, e kalitim trurin, pasurojmë fjalorin dhe formësohemi si njerëz, me ndërdije në vete, e sidomos kur lexojmë letërsi, shkëputemi nga bota e pa skrupullt që na rrethon, e i përqendrohemi artit dhe fuqisë që e ka ai, të na sjellë mësim, dituri, lezet, e ndoshta edhe ëndërrime, ku paralelisht na bënë ta shohim veten në një botë tjetër, aty ku mund ta shohim pos përmes leximit.
Nga dashuria për bibliotekën e dajës.
E mërkurë, 18 gusht 2021

Mund të jetë një imazh i 1 person, libër dhe ambiente të brendshme
Mund të jetë një imazh i 1 person, libër dhe ambiente të brendshme
Mund të jetë një imazh i libër
Mund të jetë një imazh i libër
Mund të jetë një imazh i libër
Përshkrimi i fotografisë nuk është i disponueshëm.
Mund të jetë një imazh i libër dhe ambiente të brendshme
Përshkrimi i fotografisë nuk është i disponueshëm.
Mund të jetë një imazh i libër

Burimi/Facebook/Jonida Sheholli

Rudi Berisha – PO JU LUS NE KOMB, FLAMUR E ATDHE, TE LEXONI KËTË SHKRIM ?

No Comments Argëtim Letersi

  • Një fjalë, një besë, një gjak, një gjuhë, një vdekje, një flamur kuq e zi, një jemi ne shqiptarët !
    # Nuk ka forcë në Tokë-Botë qe ma shuan dashurinë për Shqipërinë Natyrale. Unë dashurinë për Shqipërinë Natyrale e kem lule të mbjell në zemër, shpirt dhe në trup, kjo lule vyshket, dhe vdes vetëm kur UNË të vdes.
    -Ne shqiptarët e Dardanisë kemi mbrojtur Themelet e Shqipërisë Natyrale me trupa tan, kemi derdhur gjak, kemi luftuar dhe shumë gra e burra kanë vdekur, janë ngritur në shtatore-dëshmorë me amanetin dhe ëndrrën për një Shqipëri me Trojet të Çliruara dhe me Tokë të Bashkuar në Një Shqipëri Natyrale.
    Dashuria për Shqipërinë…
    Dashuria për Shqipërinë me shuhet
    Atëherë kur unë do vdes
    Por edhe atje në varrin tim të përjetshëm
    Kur trupi të me kthehet në kocka
    E kur kockat të me shkrihen e t’ bëhen hi
    Ai hiri do jetë pluhuri i zemrës time
    Ai pluhur do jetë dashuri për Nënë Shqipëri.
    -Nuk ka politikë / politikan qoftë në Prishtinë, Tiranë, Shkup, Ulqin a po në mbarë hapësirat shqiptare qe do zbehë dhe të na largoj dashurinë për Nënë Shqipërinë. Ju fundërrina qe i futni thikën në shpinë deri në palcë motrave dhe vëllezërve shqiptarë të Dardanisë ( Kosovë) tuaj qe të bëheni mirë me Serbin e keni shumë gabim, ju jeni duke bërë ‘’ tradhti’’ ndaj popullit me të përgjakur në historinë e fundit në Ballkan po dhe në Evropë, popullit shqiptarë të Dardanisë Antike.
    -Askush nuk ka të drejtë me shumë në Shqipëri Natyrale, qoftë ju qe jetoni brenda kufijve artificial, qoftë ne qe kemi mbetur padrejtësisht jashtë këtyre kufijve, të gjithë kemi hise në Shqipëri, të gjithë jemi të barabartë në dashuri për Nënë Shqipërinë.
    -Por nuk jemi dhe nuk do jemi të barabartë ne shqiptarët qe duam me zemër dhe gjak Shqipërinë dhe ju qe e urreni dhe punoni keq dhe i bëni tradhti shqiptarëve jashtë kufijve dhe i bëni dëmi dhe e tradhtoni Shqipërinë…
    Shqipëri, të dua me shumë se rrobat në trup, se vdekjen e kemi më afër se rrobat e trupit.
    I juaji Shqipëri përjetësisht çuni i vogël nga Dardania Rudi Berisha- Shqipëria !

Burimi/Facebook

Dritero Agolli – ” ME NJË PRIFT NË TAVERNË “

No Comments Argëtim Letersi

Në një tavernë atje në Romë
Më hodhi era tek një prift,
E donte prifti Ciceronë,
E pinte verën latinisht.

Dhe duke ngrënë e duke pirë
Më tha mos isha katolik,
Por ndodhi prift vërtet i mirë,
Ndaj s’desha të isha unë i lig.

Ia ktheva butë e qetë-qetë:
Kjo vera qenka si balsam,
Këtë e duan gjithë fetë,
E do dhe ndonjë mysliman.

I kam të parët katolike,
I kam të dytët bektashinj,
Dhe unë i treti asnjë çikë,
S’besoj në shpirtra dhe qirinj,

Se m’u mërziten gjysherit shumë,
Që fetë i kthenin mot për mot,
Ndaj hoqa dorë i shkreti unë,
Nga çdo besim e nga çdo Zot…

Po prifti foli tepër vonë
Dhe ndofta tepër rastësisht,
Si recitoi pak Ciceronë,
Si mërmëriti latinisht.

Në sytë i feksi një shkëndije,
Iu drodh dhe gjer në fund iu fik
Dhe qeshi çilter si fëmijë:
“Gjynah që s’qenke katolik”!

Me sy kerkova pakëz derën,
Kur prifti thirri: “Mos, or mik!…
Megjithatë ta pijme verën,
Në verë qenke katolik!”

Harroi një çast për Cicerone,
Harroi të tjerat, sigurisht…
I madhi prift me Dritëronë
E pinin verën latinisht…

[ Dritero Agolli ]

Dashuria si dhuratë e zotit në të gjitha format e saj

No Comments Argëtim Letersi

NGA: BAKI YMERI
Remzi Basha vjen para opinit me një roman të ri për dashurinë. Për dashurinë në të gjitha fomat e saj: dashuri rinore, dashuri bashkëshortore, dashuri idilike, dashuri romantike. Lexuesi ka shansin të ballafaqohet me një roman poetik. Jeta pa dashuri është si livadhi pa lule. Dashuria është kuptimi elementar i jetës. Dashuria e vërtit botën. Dashuria dhe shpirti nuk plaken asnjëherë. Vetëm përmes fuqisë së dashurisë mund t’i mundim të gjitha. Jeta është dashuri, kurse femra është krijesa e parë e Zotit. Femra është një përrallë e përjetshme, hijeshi e rrallë dhe magji e gjallë. Femra shqiptare është kryefjala e bukurisë botërore. E pazëvendësueshme, besnike, e pastër dhe e jashtëzakonshme.

Historitë më të bukura të dashurisë që gjithmonë të bëjnë të ëndërrosh. Ato janë dhuratat më të bekuare të Zotit. Fillimisht Ju prezantojmë disa përshkrime të shkurta: Njëra nga to duket romantike, e lezetshme, e bukur, e ëmbël, xheloze, sensuale, pasiononte, aventuriere, tronditëse, e përjetshme, kalimtare, tragjike, e çmendur, mitike, përrallore. Victoria Bantry ka zgjedhur historitë më të bukura të dashurisë të të gjitha kohërave: Uilliam Shekspir, Leon Tolstoi, Viktor Hygo, Jane Austin, Khail Gibran, Aleksandër Dyma, Stendal, Safo, Marsel Prust, Gustav Flober, Honore de Balzak, Homeri, Volteri, Xhovani Bokaço, Servantes, Dante Aligeri, Molieri, Oskar Uajld, Zhyl Vern, Prosper Merime, Gëte, Franc Kafka, Ovidi dhe shumë të tjerë.

Një dhomë për vete. Ema është historia e një pjekurie të arritur pas peripecish që materializohen vetëm për shkak të mendjelehtësisë së heroinës. Ndryshe nga librat e tjerë të Austen-it, Ema nuk ka një leksion të vetëm morali, ajo na tregon vlerën e modestisë dhe e bën këtë përulësisht. Ema është shembulli më i përkryer i romanit në të cilin protagonistja pashtershmërisht i jep formë ngjarjeve, siç bën përroi me breg. Ema është një personazh jashtëzakonisht tërheqës, një grua tek e cila lexuesi kthehet sërish e sërish për shkak të intimitetit joshës të mendimeve të saj, një lidhje e fshehtë që gërshetohet me mësimin se njohja e vetvetes përbën mister, se venitet është burimi i dhimbjes më të madhe dhe se nënvetëdija është një mjet i papërsosur në drejtimin e psikikës. Ndoshta keni vërejtje se Ema është grua dhe snobe, por nga ana tjetër, ajo i bën vazhdimisht thirrje natyrës së mirë të lexuesit.

Edith Wharton. Ja një grua, në fillim të shekullit XIX, që shkruante pa urrejtje, pa hidhërim, pa frikë, pa ngritur zërin, pa predikuar. E teksa lexoja “Antonio e Kleopatra”, mendoja se ishte e njëjta gjendje në të cilën shkruante Shakespeare. Ndoshta, kur krahasojnë Shakespeare-in me Jane Austen-in, disa kritikë duan të thonë se që të dy kishin arritur të shuanin çdolloj pengese në mendjen e tyre. Krenari dhe paragjykim: Ky roman sjell një histori dashurie, nga më të bukurat e letërsisë angleze. Pena e përsosur e Xhejn Ostenit e tërheq lexuesin në një univers që i përket po aq të kaluarës sa edhe të tashmes, në një shoqëri ku ballafaqohen materializmi dhe ndjeshmëria, qenia femër dhe mashkull, e vërteta dhe gënjeshtra.

Dashuria është një defekt i mrekullueshëm. Nëse je në kërkim të femrës ideale për tu martuar, Projekti i Gruas së gjenetistit Don Tillman do t’iu vijë në ndihmë që të bëni zgjidhjen ideale. Megjithëse, të tjerë duam, të tjerë na duan dhe të tjerë marrim. Por, çfarë i ndodh Donit tonë me Rozi Xharmanin? Leksioni i fundit. Historia e një profesori të shkencave kompjuterike, i cili në prag të ndarjes së tij nga jeta për shkak të kancerit, u lë si trashëgimi fëmijëve, kolegëve dhe studentëve të tij, si një shishe në breg të lumit, 50 leksione realisht të fundit. Përmbushja e ëndrrave të fëmijërisë është çelësi i realizimit të një njeriu, sipas prof. Rendi Paush, i cili në sajë të rregullave dhe këshillave mbare njerëzorë që i ofron audiencës dhe mirënjohjes që u shpreh fillimisht prindërve dhe më pas të gjithë atyre që i mundësuan përmbushjen e këtyre ëndrrave, përlot shpirtrat e miliona njerëzve të cilët lexojnë këtë botim në mbarë botën

Kolonaia e erës, nga Halit Shamata. Një vepër që të bën ta duash më shumë jetën, edhe pse ajo mund të ketë lënë shenja të thella në lëkurën tënde. Kur lexuesit flasin, shkrimtari është i sigurt për atë që ka dashur të thotë. I ngërthyer prej teje! Sylvia Day është autore me famë ndërkombëtare e më shumë se njëzetë romaneve që kanë fituar çmime, të shitur në më shumë se dyzetë vende të botës. Ajo është autore që ka zënë vendet e para të klasifikimeve në më shumë se njëzetetetë vende, me dhjetëra miliona kopje të shitura. Seria e saj “Crossfire” është përshtatur për televizion dhe të drejtat i ka marrë “Lionsgate”.

Romani i dashurisë

Që nga momenti kur romani pushtoi letërsinë, duke u bërë lloji më i dashur i shkrimit, romani i dashurisë ka fituar një vend të veçantë në preferencat e lexuesve. Mijëra romane të tillë shkruhen çdo vit në të gjithë botën dhe bëhen bestseller. Gazeta Metropolis përpiloi një listë me dhjetë romanet më të bukura të dashurisë të shkruara ndonjëherë. Dhjetë romane në fund të të cilave mund të thoni se e keni zbuluar dashurinë në pothuajse të gjitha dimensionet e saj. Dhe lista mbetet e hapur: 1. “Anna Karenina” nga Lev Tolstoy Historia e dashurisë së gruas së dashuruar me Kontin e ri Vronsky, është një nga romanet më të lexuar në gjithë letërsinë e botës. Tolstoy ofron një studim të asaj që quhet trekëndësh bashkëshortor dhe mënyrën praktike se si lind dhe si shuhet dashuria, një dashuri pasiononte, fajtore me xhelozi, me vuajtje, me keqardhje, me pendesë, një dashuri me të cilën bota sentimentale fillon dhe përfundon.

Nga fundi i viteve 1870, kur u shkrua romani, Anna Karenina mbetet edhe sot e kësaj dite një simbol i dashurisë së pakënaqur, duke përfunduar nën rrotat e trenit. Pason romani “Dashuria në kohën e kolerës” nga Gabriel Garcia Marquez. Dashuria e bujshme, historia midis Florentino Ariza dhe Fermina Daza, e cila sfidon kohën dhe kohërat, hapësirën dhe hapësirat, të cilat i kundërshtojnë vetë ligjet e natyrës njerëzore. Ky është një nga romanet ikonë të shekullit 20. I shkruar në stilin e pagabueshëm, historia e të dyve fillon me një pasion gllabërues, të ndërprerë 50 vjet, 9 muaj e 4 ditë. Gjatë kësaj kohe, jeta e të dyve rrjedh paralelisht, dhe megjithatë derdhet në të njëjtin lum… Kështu që në fund të jetës, magjikisht, të dy takohen përsëri dhe rifillojnë historinë se ku u ndalën pesë dekada më parë.

Vjen sipas rradhës romani “Krenaria dhe Paragjykimi” nga Jane Austen. Një nga historitë klasike të dashurisë, të shkruar nga një grua, “Krenaria dhe Paragjykimi” ruan ende një dozë të shijes së një feminizmi që sapo kishte filluar të dridhej. Historia e pesë motrave është vendosur në fund të shekullit të tetëmbëdhjetë, në një botë ku e ardhmja e vetme e mundshme për një grua ishte të gjente një burrë dhe të hynte në botë. Por Jane Austen krijon një histori të bukur dashurie, atipike për botën, në të cilën Elizabeta e bukur dhe inteligjente por e varfër i mëson zotit simpatik Darcy të dashurojë… Ndër krizat dhe peizazhet e krenarisë në Anglinë rurale, historia e tyre është shkruar me një sharm që, këtu, e bën të mbetet për shekuj një nga historitë më emocionale të dashurisë.

“Madame Bovary” nga Gustave Flaubert Një roman që revolucionarizoi letërsinë, që shkaktoi skandale, që tronditi në kohën e shfaqjes së saj, “Madame Bovary” është historia e një gruaje që revoltohet kundër fatit të rezervuar për të në një botë në të cilës gruas i ishte hequr mundësia e zgjedhjes reale. Emma Bovary është gruaja e cila, e kapur në një martesë të mërzitshme, arratiset. Ajo shpëton dhe ndjek natyrën dhe instinktin e saj, i cili e nxit atë të kërkojë atë dashuri, ato ndjesi të vërteta, të cilat do t’i japin asaj një kokërr kënaqësie ose kënaqësie të vërtetë. Një qenie komplekse, gruaja në tërësinë e fjalës, Emma Bovary gjithashtu ka një pikë feminizmi në gjakun e saj, e cila e shtyn atë të revoltohet kundër jetës së mërzitshme që i ofrohet dhe të kërkojë vazhdimisht aventura…

“Në udhëkryq e erërave”, nga Emily Brontë. Një melodramë e mrekullueshme romantike. Historia e Emily Brontës mbetet një roman referues në historinë e romanit të dashurisë, veçanërisht pasi është një histori atipike. Botuar në 1847, romani tregon historinë e dy të rinjve në rrugën e dashurisë në të cilën qëndron gjithçka… Të gjithë janë kundër tyre, dhe dashuria e tyre shkon përtej vdekjes, duke lënë në roman gjurmët e një thrilleri në fillim të rrugës. Heathcliff dhe Catherine përmbushin dashurinë e tyre përtej varrit. “Në krahët e erës” nga Margaret Mitchell. Historia e Scarlett O’Hara dhe Rhett Butler u bë e famshme kryesisht për skenarin e saj të famshëm me Vivien Leigh dhe Clark Gable në rolet kryesore, por edhe përtej kësaj, ajo mbetet një nga historitë më të forta të dashurisë të të gjitha kohërave. Në agoninë e botës jugore, e cila po shuhet ngadalë, gjatë Luftës Civile Amerikane, një botë nga e cila skllavëria zhduket përgjithmonë, dashuria gjen një rrugë të çuditshme. Marrëdhëniet midis personazheve bëhen dhe prishen, krenaria dikton dhe bota përreth vdes. Dy njerëz që mundojnë njëri -tjetrin dhe e duan njëri -tjetrin me një lloj keqkuptimi krenar përpiqen të jetojnë së bashku …

“Fundi i Aventurës” nga Graham Greene i Luftës së Dytë Botërore. Sarah Miles dhe shkrimtari Maurice Bendrix jetojnë një histori dashurie pasionante dhe tradhtare. Sara mashtron burrin e saj, një burrë të mërzitshëm dhe të papërshtatshëm, por ajo nuk dëshiron të largohet. Dhe befas, dashuria e tyre përfundon pa shpjegim. Sara zhduket nga jeta e Maurice, e cila, për fat të keq, po kërkon shpjegime. Dhe shpjegimi është në ditarin e Sarës dhe është një nga deklaratat më të bukura të dashurisë. Gjatë bombardimeve, për ta shpëtuar nga vdekja, Sara i premton Zotit se do të heqë dorë prej tij… “Pacienti anglez” nga Michael Ondaatje, tregon historinë e një infermiereje të quajtur Hana, e cila tërhiqet në Toskanë drejt fundit të luftës, në fund të vitit 1945. Ajo mbërrin atje e shoqëruar nga një pacient amnezike dhe e shpërfytyruar, si pasojë e një aksidenti ajror. Të ardhurit takohen me Caravaggio, një njeri që e njeh pacientin nga afër. Ai arrin ta bëjë pacientin të kujtojë të kaluarën e tij dhe veçanërisht historinë e dashurisë, e pamundur, në fakt, e cila gjurmoi një fat të tmerrshëm.

“Në natën e kohës” nga Antonio Muñoz Molina. Historia e një epoke, historia e një vendi, historia e një lufte civile që gjakosi dhe shkatërroi Spanjën para fillimit të Luftës së Dytë Botërore. Historia e një familjeje të dërrmuar nga llojet e tjera të luftërave, historia e një burri, historia e një gruaje, historia e një dashurie për bukurinë torturuese. Ignacio Abel, një burrë i ndarë në dysh midis një dashurie gllabëruese për një grua shumë më të re se ai, dhe një borxh ndaj një familjeje të cilës ai nuk i përkiste kurrë. Molina analizon dashurinë dhe dashurinë me një hollësi të përsosur psikologjike. Mënyra se si ai lind papritur, në një mbrëmje, në një takim publik, mënyra se si ai zhvillohet, me një forcë shkatërruese, nga të dy anët, mënyra se si i gllabëron të dyja, duke i bërë ata bashkëpunëtorë në një faj, të cilët, nga ana tjetër, ata i bluajnë ata të dy: tradhtia bashkëshortore.

“Doktor Zhivago” nga Boris Pasternak. Veprimi zhvillohet diku midis Revolucionit Rus të vitit 1905 dhe Luftës së Dytë Botërore. “Doktor Zhivago” tregon historinë e jetës dhe dashurisë së një doktori gjatë Revolucionit Rus. Duke lënë Moskën për paqen e Maleve Ural, ku ai shpresonte të strehonte familjen e tij, Zhivago e gjen veten në konflikt të plotë midis të bardhëve dhe të kuqve. Dashuria e tij për të bukurën dhe Larën konsumohet në sfondin e mizorisë dhe valëve të revolucionit, një përfaqësim befasues i kohëve të tmerrshme.

Mesazhet e dashurisë

Mesazhet e dashurisë janë një milion yje dhe një milion ëndrra. Ti je ylli im i vetëm dhe ëndrra ime e vetme! Unë të dua! Unë e ndjej mendimin dhe shpirtin tënd! Unë të ndiej në ajërin që marr frymë! Ti je pjesa ime përgjithmonë! Unë të dashuroj! Nëse unë isha akulli do ta shihje me sytë tu, se si unë shkrihem kur ti më buzëqesh mua, por edhe unë nuk jam duke pritur një rreze për të hyrë në shpirtin tënd, për të më sqaruare për të më thënë “Unë të dua!” Dhe kjo rreze është zëri yt që më zgjon në mëngjes! Unë të dua si dita e parë, kur rrezet e art ranë nga qielli mbi ne në tokë. Unë të dua, unë do të të dua, dhe edhe nëse fati yt do të ndahet, dashuria jonë do të jetë atje e shkruar në një yll! Për historinë e dashurisë unë kam dy sy që duan të të shohin! Unë kam dy duar atë që duan të të përqafojnë! Unë kam dy buzët atë që duan të të puthin! Unë kam një zemër të vetme që rreh vetëm për ty!

E dashur! Ti je dielli im që më ngroh çdo mëngjes. Unë adhuroj të të shoh kur buzëqesh vetëm për mua! Unë dua të të shoh të lumtur me mua! Unë të dua! Dikush më tha se dita është 24 orë, se një orë është 60 minuta, se një minutë është 60 sekonda, por askush nuk më tha se një sekondë pa ty është një përjetësi. Mendova se nga takimii fundit kurrë nuk do të kthehem, por ti ma solle buzëqeshjen më të bukur dhe ndjenjën e humbur diku në një qoshe të zemrës! Unë të dua dhe dua të kaloj gjithë jetën time me ty! Dashuri dhe vetëm dashuri. Kur e doni dikë, ndiheni mirë! Kur dikush ju do, ju ndiheni shumë mirë! Kur personi që e doni, ju do, ju ndiheni të jashtëzakonshëm! Uroj që të shohish veten në sytë e mi! Vetëm kështu do të kuptosh se çfarë je për mua!

Sot unë, unë jam i gatshëm të negocioj numrin e puthjeve të dashurisë për mesazhet e dashurisë, për atë që e ndriçon ditën me zërin e zërit tënd, kur më solle kaq shumë buzëqeshje dhe dashuri! Ti je gjithçka për mua dhe unë isha aq i bekuar kur Perëndia të dërgoi këtu për mua! Çdo ditë, uroj të më duash më shumë! Çdo javë të adhuroj më shumë. Gjatë gjithë jetës sime kam dëgjuar dhe ëndërruar për dashurinë. Tani, pranë teje e gjeta! Ti je thesari i jetës sime! Ti je mrekullia që kam patur shansin të më bëjë të lumtur! Po e përsëris se të dua shumë! Shiko? Unë vetëm mendova. A mund të thuash: Unë të dua në një sekondë? Nëse po, më jep sekondën e dytë të jetës sate, që unë të ta vjedh një minutë! Unë do të të puth një orë dhe do të të dua një jetë! Një ditë do të pyesësh se çfarë është më e rëndësishme për mua: ti apo jeta? Unë do të them se ti je jeta ime!

Mesazhet e dashurisë janë vetëm për personin e dashur. Ti je hyjnesdha ime më e bukur dhe më e dashur! Ti je bukuria dhe dashuria ime që do ta dua gjithmonë! Dashuria nuk ka nevojë për fjalë. Ajo flet përmes syve dhe qëndrimeve. Le të gëzojmë dashuri! Gjërat më të këndshme dhe më të bukura në botë nuk mund të shihen ose të arrihen, por ato mund të ndihen në zemër! Mesazhet më të bukura të dashurisë premtojnë të duash në të gjitha format, tani dhe gjithmonë. Unë premtoj që kurrë të mos harrojmë se kjo është një dashuri që ndjehesh një herë në jetë. Eja në gjirin tim të të adhuroj! Vetëm në praninë tënde mund të marr frymë. Pa ty nuk mund të jetoj! Ti je krijesa më e mrekullueshëm në botë! Unë e pranoj se gjithçka që ndjej për ty është dashuri e vërtetë. Gëzohem që të njoha! Ajo që ndjej unë për ty, nuk mund të përshkruhet me fjalë. Unë kurrë nuk kam ndjerë një dashuri kaq të thellë. Unë të dua! Të dua sepse pa ty jeta është e vështirë! Unë të dua sepse buzëqesh për mua, sepse më lejon të të prek, të të përqafoj!

Dashuria është çmenduri e përkohshme që mund të shërohet përmes martesës. Le të duam çmendurisht gjithçka që shkëlqen në këtë tokë, sepse asnjë jetë tjetër nuk është e njohur për ne! Dashuria është horizonti i lirë dhe i gjerë, ku shpirti mund të hapë krahët e tij. Unë të dua, sepse është më e lehtë të të përqafoj ty se sa të përqafosh të gjithë njerëzimin! Dashuria është forca më e madhe e njerëzimit dhe më modestja që mund të imagjinonim. Të japësh gjithçka, të sakrifikosh gjithçka pa shpresë për shpërblim: kjo do të thotë dashuri. Historitë e vërteta të dashurisë nuk kanë fund. Dashuria të jep forcë, dhe të jep guxim. Dashuria është gjithçka që kemi, është e vetmja mënyrë për të ndihmuar njëri-tjetrin. Në momentin që ke në zemrën tënde këtë gjë të jashtëzakonshme të quajtur dashuri, do të ndjesh thellësinë, kënaqësinë dhe ekstazën e saj. Me atë rast do të zbulosh se bota ka ndryshuar për ty!

Të duash do të thotë të jesh i lumtur për diçka: pa kushte, pa ltje, pa përulje, pa komplekse, pa paragjykime, pa pritje. Unë do t’u thoja njerëzve se sa gabim kanë ata që janë duke menduar se ata pushojnë së dashuruari kur plaken, pa e ditur se plaken vetëm kur pushojnë së dashuruari. Dashuria e mposht frikën. Dashuria e vërtetë e anashkalon pakënaqësinë dhe konsiston në kënaqësi. Ajo është si drita: sa më e ndritshme të jetë dita, aq më e errët është nata. Nuk ka asnjë detyrim për të dashur. Ekziston vetëm liria për të dashur, dhe kjo liri mund të zbulohet tek ju pafundësisht! Mos luftoni kundër atyre që e duan njëri-tjetrin! Pavarësisht armës, ju do ta humbni betejën, të jeni të sigurt!

Logjika e zakonshme thotë: nëse jeni të pakënaqur, atëherë nuk keni lumturi! Dhe meqenëse nuk e keni lumturi, shkoni dhe kërkonie atë! Logjika paradoksale thotë: nëse shkon në kërkim të lumturisë, do ta humbasësh! Ulu dhe kupto se tashmë e ke! Ai që nuk ka dashur sot, kurrë do të dojë nesër, dhe ai që do sot do të dojë përsëri nesër. Dashuria do të thotë të dëshirosh të përjetosh të katër stinët. Kur don të ikish me dikë nga një stuhi pranverore nën një shkop lulesh, edhe në verë dëshiron të notosh në lumë. Dashuria është krahu i dhënë nga Zoti për shpirtin, në mënyrë që të ngjitet tek Ai. Dashuria është mbretëresha e ndjenjave, kimia e trurit dhe kënga e shpirtit. (Bukuresht, 8 gusht 2021)

Burimi/Bota Sot.info

Gjeto Turmalaj – ** MALLI S’KISHTE FJETUR **

No Comments Argëtim Letersi

-Më shumë nostalgji në vendlindje-
~
Në një shëtitje të trishtë në hullinë e memories
hyra në shtëpinë e vjetër atje në Razem të Shkrelit
derës i’a putha pragun gjithë ankth
e ajo më ledhatoi me mall…
.
Vatra e zjarrit me zë dëshprimi më qortoi
-Përse je përhumbur?
harku i oxhakut me buzëqeshi
vargonjët mbi vatër fytyrën ma njohën!
guri i votrës u zgërdhi e tha

  • Ma paske vjedhur ngjyrën!
    dhomat më flakën hidhërueshëm
    larg netëve të harruara
    .
    Të qoshja e shtëpisë data e gdhendur në gurë
    mbuluar nga myshku
    edhe hekurat e dritareve të holluara
    prej ndryshkut
    .
    Aty në trupin e arrës germat e emrit tim
    ishin rritur bashkë me trungun
    në livadhe përreth më ngjau
    se lulet rriteshin pa kolor
    dhe pa aromën e parfumit
    Madje edhe lëndina të tjetërsuara nga korezioni
    .
    Dielli i korrikut zemrën s’ma ngrohu
    edhe hëna nga nervoza
    lindte tëpër vonë
    .
    Eh rinisë sime i kishin humbur gjurmët
    përgjithmonë
    Malli s’kishte fjetur gjumë kaq mote
    … sa mot??
    .
    O streha ime e dikurshme nën atë çati harrimi
    o vegim o dritë e frikshme
    më jep atë shpresë
    të jetoj edhe këto pak vite që më kanë mbetur
    deri në të largëtat kujtime
    Ashtu si rrjedh vargu i poetit në dhimbje
    .
    Gjeto Turmalaj.
    nga vllimi poetik “Borxh për Neser”

Burimi/Facebook

Gjeto Turmalaj – ** ATE SERAFIN KODA O. F. M. **

No Comments Argëtim Letersi

“Mësojeni kohën të mos hajë bijtë e vet”.
~
Martiri nga Janjeva e Karadakut
Duhet thenë që në fillim së është disi e vështirë me përshkrua denjësishtë ketë portret, e për me shumë me pasqyrua thell e qart jetën e vepren e ketij Martiri. Ky misionar i shenjtë meriton të dalë në pah me ato sakrificat dhe dhembje, të cilat i ka përjetuar me kontributin e tij të jashtëzakonshëm, deri në sublim të jetës, si bari i urtë shpirtëror, i cili duhet të zë vend në altarin e merituar.
Jeta dhe kalvari i dhembjeve
Gjon Serafin Koda i biri i Gaspërit dhe Nënës Ananijeta, u lind më 25 prill 1893, në Janjevë të Kosovës, në një familje me tradita fetare, patriotike e atdhetare, familje e bekuar e Malësisë së Karadakut, zonë e njohur për heroizëm dhe atdhedashuri.
Gjoni kje edukua që në fëmijëri me besim në Zot dhe përkushtim ndaj atdheut. Kështu, falë edhe dëshirës së madhe të prindërve të tij, u bë meshtar. E pikërisht, në vitin 1908, përplotsoi thirrjen që kishte marrë prej Zotit dhe çoi në vend amanetin e prindërve dhe deshirën e zemrës së tij.
Studimet e larta i mbaroi në Austri. Sipas traditës së Fretërve, mori emrin Serafin. Meshën e parë e kremtoi më 30 Korrik 1925. Më pas, Frati nga Janjeva do të vijonte në udhën e bariut të grigjës së Jezu Krishtit.
Ai shërbeu edhe ndër vise të tokës mëmë, Shqipërisë, si në Dushman, Shalë, Prekal, Bushkash, Vukël, Kelmend dhe, së fundi, u caktua në Dioqezën e Sapës së Lezhës.
Kur Atë Serafini mbërriti në qytetin e vjetër të Lezhës, me atë zhgunin Franceskan e një konop lidhur mes trupit, ai meditonte me syrin e një njeriu që po i shkelte për herë të parë ato treva të panjohura për të. Në takimin e parë në Famulli, i patën treguar se në atë kodër të vogël, në perëndim të qytetit të Lezhës, ballëpërballë me kalanë 2500 vjeçare, ku dikur shtrihej qyteti i moçëm Lissus, mespërmes të cilit kalon lumi Drin, në atë bregore ndaloi Shën Francesku, 700 vjet më parë, gjatë udhëtimit pastoral, dhe la një amanet që aty të ndërtohej një kishë. Dhe ashtu u bë. Shën Françesku mbolli një pishë si shenjë e mirë për themelet e kishës. Ndërt imi i ati Tempulli u pasqyrua me vonë në Hyllin e Dritës.
Për më shumë, qyteti ku shërbeu Atë Serafini ishtë dhe toka e “Besëlidhjes së Lezhës”, të Principatave shqiptare me në krye Skënderbeun.
Gjithashtu, aty gjenden themelet e Kishës së Shënkollit, ku është varrosur Heroi ynë Kombëtar, Gjergj Kastrioti Skënderbeu.
Ashtu sikurse gjithë Klerikët dhe Atë Serafini, i përjetoi ditët e shërbesës fetare në Dioqezën e Lezhës, me përkushtim dhe i palodhur, ku akoma edhe sot ndjehet fryma e veprës dhe idealit që ai iu përkushtua, në një kohë kur po përjetohej varfëria e ulur këmbëkryq, në trojet shqiptare.
Me mbarimin e Luftës së Dytë Botërore dhe me vendosjen përfundimisht të rregjimit komunist në Shqipëri, Atë Serafini dhe vëllezërit e tij françeskanë, do të kalonin përmes një kalvari dhembjesh, nga krimet më të paskrupullta të rregjimit, nëpërmjet Sigurimit policor famëkeq shqiptar, i cili vrau ajkën e inteligjencës së klerikëve, e njerëzve të pafajshëm, të cilët u bënë therrorë nga rregjimi Stalinisto-Enverist.
Arrestimi dhe burgosja
Serafin Koda ishte famullitar në Lezhë kur e arrestuan. Kjo ndodhi pasi ata sigurimsa më parë bënë një takim, për të diskutuar rreth problemeve ekonomike, me Fretnit e Kuvendit, por në fakt, aty oficerët e sigurimit u aktivizuan sikur ndonjëherë për t’i dhënë kuptim politik. Ashtu të lidhur e veçojnë në një nga dhomat e Kuvendit, duke e torturuar me metodat më çnjerëzore, psikologjike dhe fizike, me alibi të sajuara, si një ndër kundërshtarët e rregjimit komunist dhe për rrëzimin e pushtetit të tyre. I kërkonin bashkëpunim, për të dëshmuar kundër klerikëve të tjerë, që Sigurimi i Shtetit të arrestonte inteligjencën e klerikëve. Ishte maji i vitit 1947, sapo i kishte lënë të 54 vjetët e pikërisht, sa cituam më lart më 25 prill. Ajo ditë u festua nga ai dhe vëllezërit e tjerë klerikë, dhe ai u shpreh mjaft entusiast se ishte i lumtur që kishte lindur në atë datë që për të ishte simbolike, se përkonte me Ditën e Ungjilltarit, Shën Markut. Kjo datë gjithashtu i ngjallte nostalgji për vëndlindjen, se në Janjevë ishte hapë Shkolla e parë Shqipe në vitin 1671, një letër historike që mbante datën 10 Prill 1683 e vetë shënimi i Pjetër Bogdanit te libri “Çeta e Profetëve”, e cila është dërguar aso kohe prej Janjëve.
Hetuesia dhe torturat.
Nuk vonoi shumë e meshtari trim ju nënshtrua pyetjeve nga hetuesit e Sigurimit të Shtetit, dhe torturave nga me çnjerëzoret dhe huligane.

  • Hë, po na thuaj o prift Serafin, çfarë komploti armik keni përgatitur kundra pushtetit tonë të pavdekshëm komunist?
  • Kurrësesi, jo dhe jo, as unë, madje e asnjë prej shokëve të mi. As nuk kemi menduar, absolutisht, atë çka ju më thoni, shoku Hetues, Jo, Jo Në asnjë mënyrë !
  • A e dëgjoni si më thotë ky mua?! Po unë nuk jam shoku yt, more armik i popullit, këlysh i Vatikanit.
  • Ju lutem, jo nuk jam armik, unë jam vetëm një meshtar, nuk e njoh urrejtjen, ne jemi për paqe e dashuri. Vetë besimi te Zoti nuk na lejon t’i urrejmë e ofendojmë njerëzit.
  • Eh, ja pra po të lëdhatojm me grushtë turinjëve tuaj, ja edhe një tjetër. Nga fytyra e Atë Serafinit po rridhte gjak, nga goja e hunda.
  • Kthehu në ujdi me vehten tënde, o Serafin i poshtër, he, po të dëgjojmë, na trego, cili nga juve është prijësi i grupit në atë çerdhen tuaj?
  • Personalisht nuk di asgjë, asnjë nga miqtë e shokët e mi, nuk i kam degjuar të shprehen, kunder pushtetit popullor.
  • Pa na i trego ato kokat drejtuese aty në “Sapën tuaj”, hë përgjigju? Dhe furi grushtesh, shqelma e rrahje u derdhën mbi meshtarin.
  • Ne s’kemi as hierarki as të parë të gjithë jemi vëllezër.
  • Tani na thuaj ku i keni fshehur armët, se për ndryshe të mbytem në minutë?
  • Pasha nderin, pasha të drejtat, ju betohem, për atë Zot nuk kemi armë.
  • Ndëgjo mirë pra, keni 3 minuta kohë të tregoni gjithçka dhe në rast se jo, paç vehten në qafë!
  • Për atë besë që ka burri, nuk kam asgjë për të thenë!
    Të tre hetuesit që e kishin marrë në pyetje, u lëshuan mbi Atë Serafinin, duke e torturuar e rrahur barbarisht, derisa ai humbi ndjenjat. Ashtu i shtrirë në dysheme, i gjakosur, i dërmuar dhe i pavetdijshëm, njëri nga hetuesit i fut duart në fyt, për ta mbytur meshtarin trim. Nga fyti filloi të rridhte gjak. Por bisha komuniste nuk ngopej me kaq. Torturat vazhdojnë edhe për disa orë të tjera. Kur ata ikën Atë Serafini po jepte shpirt në çimenton e ftohtë të dhomës.
    Nga mesnata e datës 11 Maj1947, Atë Serafini, i rënduar nga plagët, u përmend vetëm për disa minuta. Vëllezërit e tij klerikë e muarën për ta çuar tek infermierja. Kur po kalonte para trupores se Zonjës, iu lut me zërin e çjerrë, përmes gjakut që i rridhte nga goja: “O Zoja Virgjër, vepro sa më shpejt me shpirtin tim”. Sapo e vendosën në shtrat, u lut për herë të fundit, pa mundur të bashkonte duart:
    “O Jezus, merre në duart tuaja shpirtin tim, që te jam kushtuar me gjithë zemër”.
    ‘Ati ynë që je në Qiell”! – e… dha shpirt… Ia dorëzoi Atit të gjithëpushtëtshem shpirtin e tij te bardhë, që t’i bashkohet korit të engjujve në qiell, ashtu qoftë!
    Mbas vdekjes së Atë Serafinit
    Besimtarët e Famullisë, bashkëkohasit e tij, e deshtën shumë meshtarin trim, që me qëndrimin e tij burrëror u shëndrrua në një martir. Ata humbën jo vetëm një njeri të përkushtuar ndaj fesë, por edhe njeriun e dashur, që kurrë nuk u pat munguar me ndihmën e fjalën e Zotit, në gëzime dhe hidhërime familjare. Ai u kishte shërbyer në të gjitha rastet, duke vizituar të sëmurët, rrëfime, bekime shtëpish, pagëzime, salikimin e të vdekurve. Njerëzit shpreheshin me fjalët më të mira të shpirtit, duke thënë se Atë Serafini ishte një misionar i zellshëm, i përkushtuar, me zemër të madhe dhe i dashur.
    Infermierja e atyre viteve Marie Ndoja, e cila mjekonte Atë Serafinin në momentet e agonisë së plotë, bëri të pamundurën ta shpëtonte, por plaga e madhe e dëmtimit të venave e rrjedhja e gjakut nga fyti ia shkurtuan jetën.
    Maria e varrosi me mjaft mundim e në fshehtësi të plotë meshtarin trim, poshtë një ulliri, që ishte në oborrin e Kuvendit te Fretërve, në kodrën që populli e thërriste “Kisha e Dom Lleshit”.
    Edhe sot e kësaj dite s’dihet pse u quajt me atë emër. Ndoshta ndonjë famullitar në atë Kishë ka lënë gjurmë me emrin e tij. Ndoshta, ndoshta, nga pushtuesit Osmanë, ishte ba therror edhe Dom LLeshi, e në kujtim të tij, u quajt Kisha në kodër. Por vitet kanë kaluar dhe asgjë nuk dihet me saktësi. Çmënduria më e madhe e sistemit komunist ka qenë ajo e vëllavrasjes, si edhe ndodhi me Atë Serafin Kodën, meshtarin martir, nga Janjeva e Kosovës, i cili u vra barbarisht nga sigurimi i shtetit komunist.Por përkushtimi, kontributi dhe vepra e Atë Serafinit kanë lënë gjurmë të pashlyera në Lezhë.
    Mbas 34 vjetësh u zbulua varri i Atë Serafin Kodës, i cili ishte ruajtur me fanatizëm dhe obligim shpirtëror nga infermierja, një grua humane në shpirt, Marie Ndoja, një besimtare katolike, me një shpirt e mirësi të madhe. Ajo dëshmoi për varrin e Fratit vetëm në vitet e demokracisë. Maria, gjatë kohës së rregjimit komunist, as që guxonte të tregonte veprën e saj të mirësisë, por e ruante peng në zemër. Ajo mendonte gjithmonë për Fratin, i cili të afërmit e tij i kishte në Janjevë, që nuk ia dinin as varrin. Në rast se Sigurimi i Shtetit e merrte vesh, Maria do të dënohej me burg dhe për këtë ajo tregohej e kujdesshme, për ta mbajtur sekret. Mbas rivendosjes së besimit fetar në Shqipëri në vitet e demokracisë, ajo do të tregonte gjithçka.
    Madje Infermjerja Marie pati pohuar se atë natë, që e varrosi meshtarin, i kujtohej se si shenjë i kishte veshur vetëm Zhgunin e Fratit, më Uratë në qafë dhe në këmbë një palë këpucë llastiku. Për çudi e të gjithëve, kur e nxorrën nga varri pas 34 vjetëve, këpucët e llastikut u gjetën të paprishura dhe te koka kryqi dhe disa kokrra të uratëve.
    Rivarrimi i eshtrave të bekueme të Atë Serafinit u bë mbas restaurimit të Kishës “Zoja Nunciatë”, në mauzoleun e saj. Në murin me një gjatësi 90 cm, që përkon me anën e majtë të Altarit, ku dikur celebrohej mesha nga vetë Atë Serafin Koda.
    Më 16 Shtator 1994 populli i Lezhës dhe rrethinave, shprehen nderimin e respektin, dhembjen e kujtimin, duke marrë pjesë në meshën që u celebrua në nderim të rivarrimit të eshtrave të Fratit, nga ipeshkvinjë dhe meshtarë. Si për ironi, data 16 Shtator, përkonte me datën e Konferencës së Pezës. Ajo histori u la nga pas, por kujtimi i Klerit të Kombit u përjetësua në histori. Pllaka e varrit të Atë Serafinit flet shumë – aq shumë sa ka se çfarë historia të shkruajë.
    Në mbyllje të këtij rrëfimi të dhembshëm e rrënqethës, të mos harrojmë e të mësojmë nga mesazhi që ai përcjell se “Koha i ka hangër bijtë e saj”!
    Është nder i madh e shembull fatlum për vendin tonë, që Kisha Katolike, në procedurën e shpalljes martirë, mes të dyzetëve, ka zgjedhur edhe meshtarin Atë Serafin Kodën.
    Referencat:
  1. Nga website, Kisha Katolike Shkodër: Zyra-për Martirët
    2.Perjetim ime ne meshe te shenjet e prej Homelisë-ditën e rivarrimit, më 16 Shtator 1994, rreth jetës së Atë Serafin Koda
  2. P. Bogdani, “Çeta e Profetve”, faqe 10
    .
    Shkrua nga Gjeto Turmalaj.
    Nga vllimi me Publicçistik “Rrefim neper Vite”
    .
    Shenim:
    ky shkrim u botua në Revistën “Jeta Katolikë”nr.1. viti.2009.

Burimi/Facebook

Gjeto Turmalaj – SHKOLLA, STILLMEADOW -“Congratulations”

No Comments Argëtim Letersi

14 vite më parë
~
Bardhësi vezulluesë e femive,
vitalitet për “Congratulations”
Duart të njoma zgjatën drejt Diftesës,
.
Prej mikrofonit,Mr.Woodard zeri tingllon;
-Lo.i mbaroi shkollen fillestare 5 vjetë.
Hapi i parë i tempullit të dijes.
.
Babi i sajë,i veçuar në një anë
në përvlim derdh pika loti,
Iz..la pesë vjeçe,duartroket motren,
Mendjet e pa njolle, së njohin “boten”.
Mami më kamër fillikat, filmon kohën.
.
Motra më motrën,veshtrojn vetjaksin,
Jo për faj të tyre, vendos denim fati!
zemra e brishtë pson zhgenjimin,
pa mundë me anashkalua ngashrimin.
.
O emocion lendues po largohu
te lutem nga vargu im,
Ti o ndjenjë mugtirë,më lër të hell në letër
këtë përjetim magetë mue plakun.
.
Ikni ju o pikë e kristaltë prej syve,
Të jetoj ketë moment, përtej dhimbjeve,
edhe une si”voglush, në “gezimin e Femijve…!
Gjeto Turmalaj
Stamford Ver 2007.

Burimi/Facebook